id stringlengths 8 13 | url stringlengths 37 42 | title stringlengths 14 70 | summary stringlengths 41 172 | text stringlengths 341 1.07k | len int64 794 2.43k |
|---|---|---|---|---|---|
news-46121880 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-46121880 | ካሜሮን፡ ተጨውዮም ዝጸንሑ ተምሃሮ ተፈቲሖም | እቶም ካብ ኣሕዳሪ ቤት ትምህረቲ ካሜሮን ተጨውዮም ዝነበሩ ነጻ ምውጾም ሰብ መዚ ካሜሮን ሓቢሮም። | ወለዲ እቶም ዝተጨወዩ ተመሃሮ ኣብ ጭንቂ ኣለዉ። 79 ተምሃሮ ዝርከብዎም 82 ሰባት ብሰኑይ ካብ ዋና ከተማ ዞባ ሰሜናዊ ምዕራብ ካሜሮን ዝኾነት ከተማ ባሜንዳ ኣብ ዝርከብ ኣሕዳሪ ትምህርቲ ምጭዋዮም ዝዝከር እዩ። ርእሰ መምህር እቲ ቤት ትምህርቲ፡ ኣውቲስታን ሓደ መምህርን ግን ክሳብ ሕጂ ኣብ ትሕቲ እቶም ጨዋዮ ምህላዎም ወኪል ቢቢሲ ማየኒ ጆንስ ሓቢራ። ኣብ ካሜሮን እንግሊዝ ቋንቋ ዝዛረቡ ወገናት ካብ ሃገረ ካሜሮን ናይ ምፍላይ ጠለብ የቕርቡ ምህላዎም ዝፍለጥ ኮይኑ፡ ነዚ ናይ መጭወይቲ ተግባር ንሶም ከም... | 794 |
news-44255890 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-44255890 | ትካል ጥዕና ዓለም፡ መንከስቲ ተመን ትኹረት ጥዕና ክኸዉን ኣለዎ | ትካል ጥዕና ዓለም ብመንከስቲ ተመን ዝበጽሕ ጸገም ጥዕና ትኹረት ክወሃቦ ይግባእ ኢሉ። | እቲ ትካል ምስ መንከስቲ ተመን ዝዛመዱ ዝተሓላለኹ ጸገማት ጥዕና ሸለል ክበሃሉ ኣይግባእን ኢሉ ኣጠንቂቑ። ኩለን ሃገራት ድማ ምስ መጥቃዕቲ ተመን ተዛሚዱ ሓደ ዓይነት ስትራቴጂ ክኽተላ ዝገብር መምርሒ ሰነድ ኣዉጺኡ። እዚ ስልጠናን ኣፋዉስን ብሕሳር ዋጋ ምቕራብ'ዉን ዝሓቁፍ'ዩ። በብዓመቱ ኣብ ዓለም ልዕሊ 100 ሽሕ ሰባት ብመንከስቲ ተመን እንትሞቱ፡ ሓሙሽተ ኢድ እዚኦም ኣብ ኣፍሪቃ ከምዝኾኑ ይሕብር። ከባቢ ፍርቂ ሚሊዮን ሰባት ምዕዋር ዓይኒ፣ ምቁሳልን ስንክልናን የጋጥሞም። ኣብ ናይጀሪያ፡ በብዓመቲ ልዕሊ... | 798 |
news-49655402 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-49655402 | ትራምፕ ንኣማኻሪ ሃገራዊ ድሕነት ጆን ቦልቶን ሰጒጉ | ፕረዚደንት ኣመሪካ ዶናልድ ትራምፕ፡ ንኣማኻሪ ሃገራዊ ድሕነት ጆን ቦልቶን ካብ ሓላፍነቱ ኣባሪሩ። | ኣማኻሪኡ ሃገራዊ ድሕነት ጆን ቦልቶን ትራምፕ ምስ ዝበዝሕ ብኣማኻሪኡ ዝቐርበሉ ምኽረ-ሓሳባት ክስማማዕ ከምዘይከኣለ ይገልጽ። "ትማሊ ለይቲ፡ 'ድሕሪ ሕዚ ንዋይት ሃውስ ኣገልግሎትካ ኣየድልዮን''ዩ ኢለ ነጊረዮ እየ" ድማ ኢሉ። "ንመብዛሕትኡ ምኽረ-ሓሳባቱ ኣይተቐበልኩዎን" አሉ ብምጽሓፍ ከኣ ኣብ ዝመጽእ ሰሙን ሓድሽ ኣማኻሪ ከምዝሸይም ተዛሪቡ። ኣማኻሪ ሃገራዊ ድሕነት ጆን ቦልቶን፡ 'መራሒ ጣሊባን ናብ ኣመሪካ ተጸዊዑ ክእንገድ' ሓሳብ መሰቕረበ እዩ ብትራምፕ ተሰጒጉ። ብሰንኪ እቲ ሓሳብ ከኣ ኣብ ኣባላት ... | 842 |
news-45564984 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-45564984 | ህወሓት ኣብ መፃኢ ጉባኤኡ መንእሰይን ምሁራትን ከእቱ እየ ኢሉ | ህወሓት ኣብ መፃኢ ጉባኤኡ ብርክት ዝበለ ሓዱሽ ሓይሊ መንእሰይን ምሁራትን ከእቱ እየ ኢሉ። | ሓላፊ ቤት ፅሕፈት ህወሓት ኣይተ ኣለም ገብረዋህድ መበል 13 ውድባዊ ዋዕላ ህወሓት መስከረም 16 ኣብ መቐለ ክካይድ'ዩ። ኣብቲ ጉባኤ 1650 ሰባት ብድምፅን ብዘይ ድምፅን ከምኡ እውን ዕዱማት ኣጋይሽን ክሳተፉ እዮም እንትብሉ ሓላፊ ቤት ፅሕፈት ህወሓት ኣይተ ኣለም ገብረዋህድ ገሊፆም። ብተወሳኺ፡ ኣባላት ተቓወምቲ ውድባት እውን ንኽሳተፉ ክዕደሙ እዮም ተባሂሉ። ዛጊድ ንቲ ጉባኤ ዝመርሕ ኣሰናዳኢ ኮሚቴ ተጣይሹ'ሎ። ኣባላት ውድብ ትሕዝቶ እቲ ውድባዊ ዋዕላ ዝተዛተይሉ እንትኾን፤ መረፃ ተሳተፍቲ ድማ ይሳለጥ... | 874 |
news-45975240 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-45975240 | ድቡብ ኣፍሪቃ፡ ንደቂ ኣንስትዮ ነጻ መንጽሂ ባጀት ትምድብ | ደቡብ ኣፍሪቃ፡ ኣብ መንዲል ንጽህና ( ሞዴስ) ደቀንስትዮ ንዝነበረ ቀረጽ ኣልያቶ። | ሓድሽ ዝተመርጸ ሚኒሰተር ፋይናንስ ቲቶ ምቦውኒ፡ ተመሃሮ ደቂ ኣንስትዮ እኹል መንዲል ንጽህና ንኽረኽባ ተወሳኺ ባጀት ከምዘምድብ ቃል ኣትዩ። ኣብ ገለ ትሑት መነባብበሮ ዘለወን ከባቢታት ገጠር እታ ሃገር ብሰንኪ ምኽባር መንዲል ንጽህና ካብ ትምህርቲ ናይ ዝቦኽራ ደቂ ኣንስትዮ ቁጽሪ እናዛየደ ይኸይድ ከም ዘሎ ይፍለጥ። ኣብ ገለ ምምሕዳራት ግና ድሮ መናጽሂ ንደቂ ኣንስትዮ ብነጻ ክወሃብ ጀሚሮ ኣሎ። ካብ ዝመጽእ ሚያዝያ ኣትሒዙ ድማ እቲ 15% ቀረጽ ካብ መናጽሂ ደቂ ኣንስትዮ ዝነበረ ከም ዝተርፍ ኣብ ባይቶ... | 885 |
news-54150814 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-54150814 | ታንዛንያ፡ ኣብ ቤት ትምህርቲ ብዝተልዓለ ባርዕ ዓሰርተ ተምሃሮ ሞይቶም | ኣብ ሰሜን ምዕራብ ታንዛንያ ዞባ ካጌራ፡ ኣብ መደቀሲ ተምሃሮ ብዝተልዓለ ባርዕ ሓዊ ዓሰርተ ተምሃሮ ሞይቶም። | ካልኦት ሸውዓተ ተምሃሮ ድማ ብፅኑዕ ተጎዲኦም ኣብ ሕክምና እዮም ዝርከቡ። እቲ ባርዕ ሓዊ ካብ ሽዱሽተ ክሳብ ዓሰርተ ዕድመኦም ኣወዳት ኣብ ዝነብሩሉ መደቀሲ ዝተላዓለ ኮይኑ፡ ፖሊስ መንቀሊ እቲ ባርዕ የፃርይ ኣሎ። ኣካላት ናይቶም በቲ ባርዕ ዝሞቱ ተምሃሮ ምፍላይ ከምዘይተኽኣለ ዝገለፀ ኮምሽነር ወረዳ ክየርዋ፡ መንነቶም ንምፍላይ ምርመራ ሰረት ዘርኢ ክግበር ምኻኑ ሓቢሩ። ኣብቲ ዞባ ኣብ ቤት ትምህርቲ ዘጋጥም ባርዕ ሓዊ ልሙድ እንትኾን፡ ኩነታት ድሕነት ክመሓየሽ ፃውዒት እናተገበረ እዩ። ኣብ ወርሒ ሓምለ ... | 912 |
53001662 | https://www.bbc.com/tigrinya/53001662 | ናይጀርያ፡ ኣብ ሓደ ዓመት 40 ደቂ-ኣንስትዮ ዝዓመጸ ወልቀሰብ ኣብ ቀይዲ ኣትዩ | ፖሊስ ናይጀርያ፡ ኣብ ውሽጢ ሓደ ዓመት 40 ደቂ-ኣንስትዮ ዓሚጹ ተባሂሉ ዝተጠርጠረ ሰብ ኣብ ትሕቲ ቀይዲ ኣእትዩ። | ፖሊስ እታ ሃገር ኣብ ዝሃብዎ መግለጺ፡ ሓንቲ ኣደ ነቲ ሰብ ኣብ ክፍሊ መደቀሲ ደቃ ኣቲዩ ከምዝረኸበቶ ድሕሪ መግላጽ፡ ክሃድም ፈቲኑ ጐረባብቲ ኣርኪቦም ከምዝሓዝዎ እቲ መግለጺ ጠቒሱ። እቲ ውልቀሰብ ትማሊ ሰሉስ ኣብ ዳንጎራ ዝተባህለ ከተማ'ዩ ኣብ ትሕቲ ቀይዲ ኣትዩ። ንሱ፡ ካብ 80 ክሳብ 10 ዓመት ዝዕድሚአን ግዳያት ከምዝዓመጸ ፖሊስ እታ ሃገር ሓቢሩ። ኣብዚ ቀረባ እዋን፡ ኣብ ናይጀርያ ሓያል ማዕበል ጾታዊ ዓመጽን መቕተልትን ደቂ-ኣንስትዮ ከምዝነበረ ይፍለጥ። ሓንቲ ጓለኣንስተይቲ ንቢቢሲ ኣብ ዝሃበቶ ... | 936 |
news-48313172 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-48313172 | ኢልሃን ኦማር፡ ንሓዱሽ ፖሊሲ ስደተኛታት ትራምፕ ነቒፋ | ትውልደ ሶማልያዊት ኣባል ኮንግረንስ ኣመሪካ ኢልሃን ኦማር፡ ብፕረዚደንት ዶናልድ ትራምፕ ዝቐረበ ሓዱሽ ፖሊሲ ስደተኛታት ነቒፋ። | ኢልሃም ኦማር እቲ ፖሊሲ ንዝተምሃሩ፣ መናእሰይን ተዛረብቲ ቋንቋ እንግሊዘኛን ቅድሚያ ዝህብ እዩ። ቁጽጽር ዶብ እታ ሃገር ዘሐይልን ኣብታ ሃገር ኣብ ሓተትቲ ዕቑባ ዝነበራ ኣካይዳ'ውን ዘኽብድ እዩ። '' ዕቑባ ዝሓቱ ሰባት ገጽና ክንዓጽፈሎም ኣይግባእን። ካብ ጸገም ክወጽኡ ወይ ዝሓሸ መዓልቲ ክፈጥሩ ኣብ ልዕሊ ዝጽዕሩ ሰባት ከምዚ ዓይነት ዘረባ ምዝራብ [ፕረዚደናት ትራምፕ] መሕዘኒ እዩ'' ክትብል ኢልሃን ኦማር ተዛሪባ። ፐረዚደንት ትራምፕ፡ ''እቲ ዝዓበየ ዝሰራሕናዮ ስራሕ፡ መጠን ልዑል ሞያ ዘለዎም ስደ... | 953 |
news-53679868 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-53679868 | ባይቶ ትግራይ፡ ሕገመንግስታዊ ምምሕያሽ ብምግባር 38 መናብር ወሲኹ | ባይቶ ብሄራዊ ክልላዊ መንግስቲ ትግራይ፡ ህጹጽ ኣኼባ ብምግባር ንዓንቀጽ 48 ሕገመንግስቲ ትግራይ ኣመሓይሹ። | ብመሰረት እቲ ምምሕያሽ፡ "ተመዓዳዊ ሓንፈፅ ስርዓት መረፃ" ክተኣታቶ ተገይሩ’ሎ። ኣብ ትግራይ ቅድሚ ሎሚ ዝነበረ 152 በዝሒ ተወከልቲ ኣባላት ባይቶ ናብ 190 መናብር ክብ ክብል ተገይሩ። እቲ 152 መናብር (80 ሚኢታዊ) ብኣብዝሓ ድምፂ ብዝሰዓረ ፖለቲካዊ ሰልፊ ዝተሓዝ እዩ። እቲ 38 መናብር (20 ሚኢታዊ) ድማ፡ እቶም ተወዳደርቲ ፖለቲካዊ ውድባት ካብ ዝተፈላለዩ ናቑጣታት መረፃ ብዝኣከብዎ ድምፂ ዝማቐልዎ ከም ዝኸውን ተገሊጹ። ነቲ 38 መናብር ንምምቓል፤ ውድባት ኣቐዲመን ኣብ ኮምሽን መረፃ ሰባት ... | 982 |
news-49604307 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-49604307 | ፕረዚደንት ዚምባብዌ ነበር ሮበርት ሙጋበ ዓሪፉ | ፕረዚደንት ዚምባብዌ ነበር ሮበርት ሙጋበ፡ ኣብ መበል 95 ዕድሚኡ ዓሪፉ። ንሱ ብምኽንያት ሕማም ከም ዝሞተ ስድርኡ ንቢቢሲ ኣረጋጊጾም። | ሮበርት ሙጋበ ንኣስታት 30 ዓመት ኣብ ስልጣን ድሕሪ ምጽናሕ፡ ኣብ ወርሒ ሕዳር 2017፡ ብዕልዋ መንግስቲ'ዩ ካብ ስልጣኑ ተኣልዩ። ሚኒሰተር ትምህርቲ ዚምባብዌ ''መንግስተ ሰማይ የዋርስካ ሮበርት ሙጋበ'' ክብል ኣብ ትዊተር ጽሒፉ። ሙጋበ፡ እታ ሃገር ናጽነታ ካብ ዝኣወጀትሉ 1980 ኣትሒዙ'ዩ ኣብ ስልጣን ጸኒሑ። 21 ለካቲት 1924 ኣብቲ ሸዑ ሮደሽያ ትበሃል ዝነበረት ዚምባብዌ እዩ ተወሊዱ። ኣብቲ እዋን ንዚምባብዌ ዝገዝእ ንዝነበረ መንግስቲ ሮደሽያ ብምንቃፉ ድማ፤ ንልዕሊ ዓሰርተ ዓመት ብዘይ ፍርዲ ... | 1,000 |
news-48263745 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-48263745 | ዚምባብዌ 93 ሓራማዝ ንቻይና ሸይጣ | ዚምባብዌ ኣብ ውሽጢ ሽድሽተ ዓመታት 97 ሓራምዝ ብምሻጥ 2 ነጥቢ 7 ሚልየን ዶላር ኣሜሪካ ከምዝረኸበት ሚኒስትር ቱሪዝም እታ ሃገር ኣፍሊጡ። | ሚኒስትር ቱሪዝም ዚምባብዌ ፕሪስካህ ሙፑፉምያ ከምዝገለፅኦ፡ እቶም 93 ሓራምዝ ንቻይና ዝተሸጡ እንትኾኑ፡ ዝተረፉ ድማ ንዱባይ እዮም ተሸይጦም። እቶም ዝተሸጡ ሓራምዝ ካብ ክልተ ክሳብ ሰለስተ ዓመት ዕድመ ዘለዎም ዝባፅሑ ሓራምዝ ከምዝኾኑ ድማ፡ እተን ሚኒስተር ገሊፀን። ካብ 2012 ክሳብ ዝሓለፈ ዓመት 2018 ዝተሸጡ እዞም ሓራምዝ፡ ንሕድሕዶም ካብ 13,500 ክሳብ 41,500 ዶላር ኣሜሪካ ከምዝተሸጡ ድማ፡ ሚኒስተር ቱሪዝም እታ ሃገር ኣፍሊጡ። ከም ሓበሬታ ሚኒስትር ፕሪስካህ ሙፑፉምያ፡ እቲ ካብ መሸጣ ... | 1,010 |
news-44764855 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-44764855 | መንግስቲ ምስ ኦነግ ኣብ ወጻኢ ክዛተ'ዩ | ቀዳማይ ሚኒስትር ኣብዪ ኣሕመድ ኣብ ኤርትራ ኣብ ዝገበሮ ምብጻሕ ስራሕ ምስ ኣቦ መንበር ኦነግ ኣቶ ዳውድ ኢብሳ ተራኺቡ ዘትዩ። | ወሃቢ ቃል እቲ ግንባር ኣቶ ቶሌራ አደባ ንቢቢሲ ከምዝገለጾ፡ "ክልቲኦም ወገናት ገጽ ንገጽ ተራኺቦም ኣብ ዝተፈላለዩ ጉዳያት ብምዝታይ ብደረጃ መትከል ኣብ ምርድዳእ በጺሖም'ዮም" ኢሉ። ካብዚ ሓሊፉ ክልቲኦም ዘካይድዎ ዘተ ኣብ ወጻኢ ክቕጽሉዎ ከምዝተሰማምዑ ሓቢሩ። እዚ ዘተ መዓስን ኣበይን'ዩ ክካየድ ንዝብል ሕቶ፡ ኣብ ቀረባ እዋን ዝብል ምላሽ ካብ ምሃብ ተወሳኺ መረዳእታ ኣይሃበን። ኢትዮጵያዊ ጉጅለ ራዕዲ የለን ኣብቲ ዝሓለፈ ሰሙን ባይቶ ወከልቲ ህዝቢ ኢትዮጵያ ኦነግ፣ ኦብነግን ግንቦት ሸዉዓተን ካብ መ... | 1,021 |
news-52992967 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-52992967 | ብገበናት ኲናት ዳርፉር ክድለ ዝጸንሐ ሱዳናዊ መራሒ ጃንጃዊድ ኣብ ቀይዲ ኣትዩ | መራሒ ሚሊሽያ ጃንጃዊድ ሱዳን፡ ኣብ ትሕቲ ቀይዲ ዓለምለኻዊ ገበናዊ ቤትፍርዲ ኣትዩ። | ዓሊ ቁሻይብ፡ ኣብ ሪፓብሊክ ማእከላይ ኣፍሪቃ ባዕሉ ኢዱ ከምዝሀበ እቲ ቤትፍርዲ ሓቢሩ። እቲ ብጃንጃዊድ ዝፍለጥ ዕጡቕ ሓይሊ ኣብቲ ኣብ ምዕራባዊ ሱዳን፡ ዞባ ዳርፉር፡ ኣብ ዓመታት 2000 ዝተኻየደ ኲናት: ገበናት ፈጺሙ ተባሂሉ ክኽሰስ ዝጸንሐ'ዩ። ዓሊ ቁሻይብ፡ ብ50 ዝተፈላለዩ ገበናት ኲናትን፡ ከምኡ'ውን ቅትለት፡ ጾታዊ ዓመጽን ስቅያትን ዝርከቦም ገበናት ኣንጻር ሰባውነትን ክድለ ዝጸንሐ ውልቀሰብ'ዩ። ቅድሚ 13 ዓመት ኣብ ቀይዲ ክኣቱ እቲ ቤት ፍርዲ ምፍቃዱ ይዝከር። ፕረዚደንት ሱዳን ነበር፡ ዑመር ... | 1,038 |
news-53949660 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-53949660 | ኣብ ዩጋንዳ ሓደጋ በርቂ ዓሰርተ ህጻናት ቀቲሉ | ኣብ ሰሜን ምዕራብ ዩጋንዳ ከተማ ኣውራ ዝወደቐ መብረቕ ዓሰርተ ህጻናት ቀቲሉ፡፡ | ኣብቲ ከባቢ መብረቕን ነጎዳን ዝሓወሰ ዝናብ እናወቐዐ ጸኒሑ እዩ፡፡ ትማሊ ሓሙስ ኣብታ ከተማ፡ ኩዕሶ ዝጻወቱ ዝነበሩ ህጻናት፡ ሓያል ዝናብ ስለዝመጸ፡ ጸወተኦም ኣቋሪጾም ኣብቲ ከባቢ ብሳዕሪ ኣብ ዝተኸደነ ህንጻ ከዕቕሉ ኣትዮም፡፡ ሃንደበት እቲ ዘጽለልሉ ህንጻ ብመብረቕ ተወቒዑ፡፡ ካብ 13 ክሳብ 15 ዕድመኦም ትሸዓተ ህጻናት ኣብቲ ህንጻ እንትሞቱ ሓደ ህጻን ድማ፡ ናብ ሆስፒታል እናተወሰደ ኣብ መገዲ ዓሪፉ፡፡ ሰለስተ ካብቲ ሓደጋ ዝተረፉ ህጻናት ድማ ኣብ ሆስፒታል ሕክምና ይግበረሎም ኣሎ፡፡ እቲ ሓደጋ ካ... | 1,061 |
news-45557149 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-45557149 | ጂሴፍ ኪፕሮኖ ኪፕቱም፡ ኬንያዊ ኣትሌት ኣብ ፍርቂ ማራቶን መደሊን ብመኪና ተገጭዩ | ኬንያዊ ኣትሌት ጂሴፍ ኪፕሮኖ ኪፕቱም፡ ኣብ ኮሎምቢያ ኣብ ዝተኻየደ ዉድድር ማራቶን እናመርሐ ከሎ ብመኪና ተገጭዩ። | ወዲ 30 ዓመት ጂሴፍ ኪፕሮኖ ኪፕቱም፡ ዉድድሩ ክዛዝም ኣብ ዝቐረበሉ ሰዓት'ዩ መገዲ ብዝዓጸወት መኪና ዝተዓንቐፈ። እቲ ኣትሌት፡ ኣብ ማእኸል መገዲ ግዝያዊ ረድኤት ሕክምና ተገይርሉ ናብ ሆስፒታል ዝተወሰደ ኾይኑ፡ ሕዚ ኣብ 'ጽቡቕ ኩነታት ጥዕና' ይርከብ። መነሓንሕቲ ጂሴፍ ኪፕሮኖ ኪፕቱም፡ ዳኒኤል ሙንዲ ሙተቲ ድማ ብ 1:03:45 ሴኮንድን እቲ ዉድድር ዛዚሙ። ኣዳለዉቲ እቲ ዉድድር፡ "ጂሴፍ ኪፕሮኖ፡ ብወሃብቲ ህጹጽ ሓገዝ ሕክምና ማራቶን መደሊን መጺኡ'ዩ። ኣብ ዝተረጋግአን ጽቡቕ ኩነታት ጥዕና ከምዝርከ... | 1,063 |
news-49868903 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-49868903 | ቦይንግ ኣብ ነፈርቲ 737 ኤንጂ ንዝተረኸበ ነቓዓት ክፍትሽ ተኣዚዙ | ምምሕዳር ኣቭየሽን ፌደራል ኣመሪካ፡ ቦይንግ ኣብ ሓንቲ ዘገልገለት ነፋሪት ምትዕርራያት ክገብር እንከሎ ነቲ ነቓዓት ከም ዝረኸበ ኣፍሊጡ። | ቦይንግ፡ ኣብ ነፈርቲ 737 ኤንጂ፡ ፍተሻ ከካይድ እዩ ተኣዚዙ እቲ ትካል ከምዝበሎ፡ ኣብ ካልኦት ዝተወሰና ነፈርቲ'ውን ተመሳሳሊ ነቓዓት ተረኺቡ እዩ። ካብ ምብራር ተኣጊደን ዘለዋ '737 ማክስ' ነፈርቲ ግን በዚ ፍተሻ ኣይተጸለዋን። '737 ኤንጂ' ዝዓይነተን ነፈርቲ ምስ ዘለውኦም መገድታት ኣየር ብዛዕባ እዚ ኩነታት ንምዝርራብ ርክብ ከምዝገበረ ዝገለጸ ቦይንግ፡ ዝተሓበረለይ ጸገም ግን የለን ኢሉ። እቲ ነፈርቲ ዘፍርይ ትካል፡ በዚ ፍተሻ ክንደይ ነፈርቲ ከምዝጽለዋ ኣይሓበረን። "ኣብ መጻኢ መዓልታት፡ ም... | 1,082 |
news-55092612 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-55092612 | ቀዳማይ ሚኒስተር ሱዳን ነበር ሳዲቕ ኣልማህዲ ብኮሮናቫይረስ ሞይቱ | ቀዳማይ ሚኒስተር ሱዳን ነበር ሳዲቕ ኣልማህዲ ብኮቪድ-19 ድሕሪ ምልካፉ ኣብ መበል 84 ዓመቱ ዓሪፉ። | ሳዲቕ ኣልማህዲ ኣብ 1989 ቀዳማይ ሚኒስተር ኣብ ዝነበረሉ ብዕልዋ ካብ ስልጣኑ ተኣልዩ እቲ ፍሉጥ ሱዳናዊ ፖለቲከኛ፡ በቲ ቫይረስ ተለኺፉ ኣብ ሕቡራት ኢማራት ዓረብ ሕክምና ድሕሪ ምግባሩ፡ ድሕሪ ሰለስተ ሳምንቲ'ዩ ሞይቱ። ንሱ፡ 21 ኣባላት ስድራቤት ኣልማህዲ ብኮሮናቫይረስ ድሕሪ ምልካፉ'ዩ ሆስፒታል ኣትዩ። እቲ ወዲ 84 ዝነበረ ሳዲቕ ኣልማህዲ ኣብ 1989 ቀዳማይ ሚኒስተር ኣብ ዝነበረሉ ብዕልዋ ካብ ስልጣኑ ተኣልዩ። መራሒ ናይቲ ዕልዋ ዝነበረ ፕረዚደንት ሱዳን ነበር ዑመር ኣል-በሽር ሽዑ ናብ ስልጣን... | 1,086 |
news-44305906 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-44305906 | ኣብ ደቡብ አፍሪካ እቲ ዝተሓተ ወርሓዊ መሃያ 278 ዶላር ክኸውን እዩ | ፓርላማ ደቡብ አፍሪቃ ዝተሓተ መጠን መሃያ ዝድንግግ ረቂቕ ሕጊ ከምዘፅደቀ ተገሊፁ። | ኣብ ናይ ተቓውሞ ሰልፊ ዝሳተፉ ደቡብ ኣፍሪቃውያን ሸቃሎ ደቡብ አፍሪካ ኣብ ዓለምና ልዑል ናይ መሃያ ኣፈላላይ ካብ ዝረኣየለን ሃገራት ሓንቲ እያ። እዚ ኣብ ፓርላማ ተቐባልነት ዝረኸበ ሕጊ ብሰዓት እቲ ዝነኣሰ ክፍሊት 20 ራንድ ደቡብ ኣፍሪቃ ከምዝኾነ ይድንግግ። እዚ ማለት ድማ ብሰዓት ኣስታት ሓደ ዶላርን ስሳ ሳንቲምን እዩ። ዋላኳ ፕሬዚዳንት ራማፖሶ ነዚ ረቂቕ ናብ ሕጊ ዝቕይር ክታሙ እንተዘየንበረ፤ እዚ ወሰኽ ክፍሊት እንተነኣሰ መነባብሮ ናይ 6 ሚልዮን ዜጋታት ከምዘመሓይሽ ትፅቢት ይግበር። ገዛኢ ሰል... | 1,087 |
news-48754577 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-48754577 | ሶማሊያ-ትምህርቲ፡ ዩኒቨርሲቲ ሶማሊያ ኣብ 30 ዓመት ፈላሞት ተምሃሮ ኣመሪቑ | ሃገራዊ ዩኒቨርሲቲ ሶማሊያ፡ ኣብ ውሽጢ 30 ዓመት፡ ንፈለማ እዋን ተምሃሮ ኣመሪቑ። | ዩኒቨርሲቲ ሶማሊያ ኣብ 30 ዓመት ፈላሞት ተምሃሮ ኣመሪቑ እዚ ኣብ ከተማ ሞቓድሾ ዝርከብ ዩኒቨርሲቲ፡ ኣብታ ሃገር ኲናት ሕድሕድ ምስተወልዐ፡ ኣብ መጀመርታ 1990ታት ተዓጽዩ፡ ዳግም ኣብ 2014 ተኸፊቱ። ትማሊ ሰኑይ ድማ፤ ልዕሊ 130 ተምሃሮ ብዲግሪ ንምምራቕ በቒዑ። ኣብ 2014፡ 550 ተምሃሮ ጥራሕ ኣብቲ ዩኒቨርሲቲ ክምዝገቡ እነከለዉ፡ ኣብ 2018 እዚ ቑጽሪ ናብ 5,070 ዓብዩ። ብዙሓት ተምሃሮ ግን፤ ምስ ድሕነትን ጸጥታን እታ ሃገር ዝተትሓሓዘ ስግኣት ኣለዎም። ዩኒቨርሲቲ ሶማሊያ ኣብ 30 ዓመት... | 1,105 |
news-45179290 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-45179290 | ኣብ 1960ታት ዝተሃነፀ ድልድል ዓዲ ጥልያን ብሰንኪ ሓያል ዝናብ ፈሪሱ | ኣብ ዓዲ ጥልያን ዘጋጠመ ምፍራስ ድልድል፡ ሓያሎ ተሽከርከርቲ 100 ሜትሮ ንቑልቑል ክጸድፋ ምኽንያት ኮይኑ። | ኣብዚ ሓደጋ ብውሕዱ 22 ሰባት ከምዝሞቱ ሰብመዚ ተዛሪቦም። ወሳኒ ድልድል ሰሜናዊት ከተማ ጥልያን ጌኔ፡ ሎሚ ረፋድ ዝፈረሰ እንትኾን፡ ግልጋሎት 'ኣምቡላንስ' ዝህብ ትካል 'ዓሰርተታት' ሰባት ሞይቶም ክኾኑ ከም ዝኽእሉ ምግላፁ'ውን ተፀብፂቡ። ሚኒስተር መጓዓዝያ ጥልያን ዳኒሎ ቶኒነሊ "ዓብዪ ሓደጋ'' ከይኮነ ከምዘይተርፍ ተዛሪቡ። እቲ ዝተረሞቐ ድልድል፡ ናብ መተሓላለፊ ባቡር ዝወደቐ እንትኾን፡ ኣናእሽቱን ዓበይትን መኻይን'ዉን ወዲቐን'የን ኢሎም ሰብ መዚ ጥልያን። እዚ ኣብ 1960ታት ዝተሃነጸ ድልድል፡ ... | 1,138 |
news-44401286 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-44401286 | ጀነራል ሰዓረ መኮነን ኢታማጆር ሹም ሓይልታት ምክልኻል ኢትዮጵያ ኮይኖም | ቀዳማይ ሚኒስትር ኣብይ ኣሕመድ ሎሚ መዓልቲ ንነዊሕ እዋን ኣብ ወሳኒ መዝነት ንዝጸንሑ ሰበ-ስልጣን እታ ሃገር ብጡረታ ኣሰናቢቶም። | ጀኔራል ሰዓረ መኮንን ኢታማዦር ሹም ምክልኻል ሃገር ኮይኑ ዝተሸሙ እንትኾኑ፡ ዋና ዳይሬክተር ኣገልግሎት ብሄራዊ ድሕንነት ኣይተ ጌታቸው ኣሰፋ ድማ ብጀነራል ኣደም መሓመድ ተተኪኦም። ጀነራል ሰዓረ ንነዊሕ እዋን ንዘገልገሉ ጀኔራል ሳሞራ የኑስ እዮም ክትክኡ። ብተመሳሳሊ ዜና፤ ቅድሚ ሕጂ መዓርጎም ተላዒሉ ንዝነበረ ሜጄር ጀኔራል አለም እሸት ደግፌን ብርጋዴር ጀኔራል አሳምነው ጽጌን መዓርጎም ክምለስን ሙሉእ መሰሎም ተሓልዩ ብጡረታ ክሰናበቱን ቀዳማይ ሚኒስትር ኣብዪ ኣሕመድ ውሳነ ሂቦም። ካብዚ ብተወሳኺ፡ ን... | 1,138 |
news-56108278 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-56108278 | ሓይሊ ባሕሪ ኣመሪካ፡ ኣብ ገማግም ባሕሪ ሶማልያ ኣጽዋር ውግእ ከምዝሓዘ ኣፍሊጡ | መርከብ ውግእ ኣመሪካ ኣብ ገማግም ባሕሪ ሶማልያ ክልተ ዘይሕጋዊ ኣጽዋር ዝጸዓና ጀላቡ ከምዝሓዘ ሓይሊ ባሕሪ ኣመሪካ ኣፍሊጡ። | እቲ ኣጽዋር ብ 'ዊንስቶን ቸርቺል' ዝተሰምየት ነፈርቲ ውግእ እትጸዉር ደርማስ. መርከብ ኣብ ዝሓለፈ ሰሙን ከምዝተታሕዘ ተፈሊጡ። እቲ መግለጺ ግን ዝሓለፈ ሰሉስ እዩ ተቓሊሑ። እቲ ኣብ ቐይዲ ዝኣተወ ኣጽዋር ብኣሽሓት ዝቑጸር ካላሺን፡ ኣርበጂ ከምኡ'ውን ካልኦት ማእከሎትን ፈኮስትን ኣጽዋራት ከምዝርከብዎም እቲ ዝወጽአ መግለጺ ጠቒሱ። እቲ ኣጽዋር ናይ መን ምዃኑን ናበይ ይኸይድ ከምዝነበረ ብዝምልከት ግን ዛጊት ዝተዋህበ ሓበሬታ የለን። ኣዛዚ መርከብ ውግእ ኣመሪካ ኣብ ህንዳዊ ውቅያኖስ ከምዝሓበሮ፡ ነቲ ኣ... | 1,170 |
44366151 | https://www.bbc.com/tigrinya/44366151 | ሓላዉ ልዳት ቱኒዝያ ከም ዝተሃርመ ብምምሳል ጾም ረመዳን ስዒሩ | ተኸተልቲ ሃይማኖት ምስልምና ጾም ረመዳን ኣብ ዝጾምሉ ዘለዉ ወርሒ፤ ሃገራዊት ጋንት ዋንጫ ዓለም ቱኒዝያ፤ ዝተራቐቐ ንድኻም ትቃለሰሉ መገዲ ዝረኸበት ትመስል። | ሓላዉ ልዳት ሞኤዝ ሓሰን ረሸሽ ኢልዎ ምስ ወደቐ፤ ደቕ ጋንትኡ ንኽበልዑ እድል ይረኽቡ ኣብቲ ምስ ፖርቱጋል ስዒቡዉን ምስ ቱርኪ ኣብ ዝገበረቶ ምሕዝነታዊ ግጥማት፤ ሓላዉ ልዳት ሞኤዝ ሓሰን፤ እቲ ጾም ዝሰዓረሉ ሰዓታት ምስ ኣኸለ፤ ከም ዘተሃርመ ኣምሲሉ ክወድቕ ተራእዩ። ኣብቲ ሜዳ ወዲቑ ሕክምና ኣብ ዝግበረሉ ዝነበረ እዋናት፤ ተቐላጢፉ ካብ ሜዳ ከም ዝወጽእን፤ ማይን ንእሽቶ ቁርሲ ድማ ከም ዝበልዕን ተገይሩ። ኣዝዩ ዉጽኢታዊ'ዉን ነይሩ። ቅድሚ መጉዳእቲ ሓሰን፤ ብፖርቱጋል 2 ብ 1 ትምራሕ ዝነበረት ሃገራዊ... | 1,191 |
51382409 | https://www.bbc.com/tigrinya/51382409 | ኢትዮጵያ፡ ዓብዪ ተስፋ ዝተገበረሉ ኣትሌት ኣባዲ ሃዲስ ብሞት ተፈልዩ | ኣብ ዝተፈላለዩ ኣህጉራውን ዓለም ለኻውን ውድድራት ንኢትዮጵያ ወኪሉ ዝተሳተፈ ኣትሌት ኣባዲ ሃዲስ ኣብ 22 ዓመቱ በሞት ከምዝተፈለየ ፌደሬሽን ኣትሌቲክስ ኢትዮጵያ ገሊጹ። | ኣትሌት ኣባዲ ሃዲስ (የማን) ኣብ ክልል ትግራይ እንዳመኾኒ ዝተወለደ ኣትሌት ኣባዲ፡ ኣባል ጋንታ ትራንስ ኢትዮጵያ ብምዃን ንጋንትኡ፣ ክልሉን ሃገሩን ዕዉት ስራሕ ከምዝሰርሐ እቲ ፌዴረሽን ገሊጹ። ኣብ 2016 ዓምፈ ኣብ ዝተኻየደ ሻምፕዮና ኣትሌቲክስ ኢትዮጵያ ተሸላሚ ወርቂ፣ ኣብ ኡጋንዳ ኣብ 2017 ኣብ ዝተኻየደ ውድድር በረኻ-ኣቋራጭ 10 ኪሎሜትር ተሸላሚ ነሓስ፣ ኣብ 2019 ኣብ ሞሮኮ ራባት ኣብ ዝተኻየደ መላእ ጸወታታት ኣፍሪካ ብ 10 ሽሕ ሜትር ሻብዓይ ደረጃ፣ ኣብ 2017 ለንደን ኣብ ዝተኻየደ ሻ... | 1,198 |
news-44632701 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-44632701 | ትማሊ ናብ ኣዲስ ኣበባ ዝኣተወ ልኡኽ መንግስቲ ኤርትራ ኣብ ሃዋሳ ዑደት የካይድ ኣሎ | ትማሊ ሰሉስ ናብ ኣዲስ ኣበባ ዝኣተዉ፡ ላዕለዋዎት ልኡኽ መንግስቲ ኤርትራ ሎሚ ሃዋሳ ዑደት የካይዱ ኣለዉ። | ዑደት ልኡኽ መንግስቲ ኤርትራ ኣብ ሃዋሳ ብሚኒሰትሪ ወጻኢ ጉዳያት ኤርትራ ኣቶ ዑስማን ሳልሕን፡ ኣማኻሪ ፕረዚደንትን ሓለፊ ፖሎቲካዊ ጉዳያት ህዝባዊ ግንባር ንዲሞክራስን ፍትሕን ኣቶ የማን ገብረኣብን ዝምራሕ ጉጅለ ፡ ብወጻኢ ጉዳይ ሚኒስተር ኢትዮጵያ ኣቶ ወርቕነህ ገበየሁ እናተመርሐ ዑደቱ የካይድ ኣሎ። እቶም ልኡኻት ሃዋሳ ኣብ ዝበጽሕሉ እዋን ብላዕለዎት ሓለፍቲ እቲ ክልል ድሙቕ ኣቀባብላ ከምዝተገብረሎም ማዕከናት ዜና ኢትዮጵያ ኣብ ጽሑፋተን ኣስፊረን። ልዕለዎት ልኡኽ መንግስቲ ኤርትራ ኣብ ናይ ሃዋሳ ጻ... | 1,198 |
news-49082767 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-49082767 | ቦሪስ ጆንሰን ቀዳማይ ሚኒስተር ዓዲ እንግሊዝ ክኸውን ተመሪጹ | ኣባላት ዓቃባዊ ሰልፊ ዓዲ እንግሊዝ (ዩናይትድ ኪንግደም) መራሒኦም ንምምራጽ ኣብ ዝገበርዎ መረጻ፡ ቦሪስ ጆንሰን ተዓዊቱ። | ስለዝኾነ ድማ፡ ቀጻሊ ቀዳማይ ሚኒስተር እታ ሃገር ክኸውን እዩ። ቦሪስ ጆንሰን፡ ንጀርሚ ሃንት ብሰፊሕ ኣፈላላይ እዩ ስዒርዎ። ንሱ 92,153 ድምጺ ክረክብ ከሎ መወዳድርቱ ጀርሚ ሃንት ከኣ 46,656 ድምጺ እዩ ረኺቡ። ከንቲባ ከተማ ሎንደን ዝነበረ ቦሪስ ጆንሰን፡ ጽባሕ ረቡዕ እዩ መዝነት ቀዳማይ ሚኒስትር ካብ ተረዛ መይ ክቕበል። ድሕሪ ዓወቱ ኣብ ዝገበሮ መደረ፡ "ንብረክዚት ከምዘፈጽም፣ ነታ ሃገር ሓደ ገይሩ ንጀርሚ ኮርቢን ከምዝስዕር"ቃል ኣትዩ። ቦሪስ ጆንሰን ነታ ዝትከኣ ዘሎ ቀዳመይቲ ሚኒስተር'ው... | 1,218 |
news-42422226 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-42422226 | ሓደጋ መኪና ሜክሲኮ: ኣብ ግዝኣት ኲንታ ራኖ ኣጋይሽ ቐቲሉ | ኣጋይሽ (በጻሕቲ ዓዲ) ሒዛ ትጉዓዝ ዝነበረት መኪና ኣብ ደቡብ ምብራቓዊ ሜክሲኮ ብዘጋጠማ ሓደጋ 12 ሰባት ሞይቶም። | በጻሕቲ ዓዲ ሒዛ ትጉዓዝ ዝነበረት መኪና ኣብ መገዲ ሓደጋ ገጢሙዋ ኣብ ሞንጎ ማሃሁልን ካፌታል ኣብ ዝተብሃላ ከባቢታት ገጠር ግዝኣት ኲንታ ራኖ ዘጋጠመ ሓደጋ መኪና 18 ሰባት ቖሲሎም ኣለዉ። እታ መኪና፡ ማያን ሩን ናብ ዝተብሃለ ጥንታዊ ቦታ 31 ሰባት ሒዛ ትጉዓዝ ነይራ። እቶም በጻሕቲ ዓዲ ዜግነት ኣመሪካ፣ ጥልያን፣ ስዊድንን ብራዚልን ከምዝነበሮም መግለጺ ኩባንያ መኪና ኮስታ ማያ ይገልጽ። ዘዋሪ መኪናን መራሒ መንገድን'ዉን ኣብቲ ጉዕዞ ነይሮም። እቶም ዝቑሰሉ ናብ ኣርባዕተ ሆስፒታላት እንትዉሰዱ፡ ካል... | 1,222 |
news-52088400 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-52088400 | ዋጋ ነዳዲ ኣብ 18 ዓመት ተራእዩ ናብ ዘይፈልጥ ትሑት ዋጋ ጎዲሉ | ዋጋ ነዳዲ ካብ 2002 ንደሓር ተራእዩ ናብ ዘይፈልጥ ኣዝዩ ትሑት ዋጋ ነክዩ ከምዘሎ ተገሊጹ። | እዚ ድማ፡ ብሰንኪ ለበዳ ኮሮናቫይረስ፡ ጠለብ ነዳዲ ወዲቑ ብምህላዉ እዩ። ሎሚ ሰኑይ ንጉሆ ዋጋ ሓደ በርሚል ድፍድፍ ነዳዲ ናብ 23.03 ዶላር ነክዩ። ብዙሓት ኣፍረይቲ ነዳዲ፡ ፍርያቶም ኣብ ዝነከዩሉን ኣብ ዝዓጸውሉን ኣብቲ ዝሓለፈ ወርሒ፡ዋጋ ነዳዲ ብልዕሊ ፍርቂ እዩ ነክዩ። ጠለብ ነዳዲ ካብ ምውዳቑ ብተወሳኺ፡ ኣብዚ ወርሒ ኣብ መንጎ ስዑዲ ዓረብን ሩስያን ናይ ዋጋ ንሕንሕ ተራእዩ እዩ። እዚ ድማ፡ ስዑዲ ዓረብ ነቲ ምስ ካልኦት ኣፍረይቲ ነዳዲ ኣብ ስምምዕ ዝበጽሓትሉ ፍርያት ናይ ምንካይ ስምምዕ፡ ሩስያ... | 1,223 |
news-54150815 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-54150815 | ፕሮፌሰር ክንደያ ገብረህይወት ካብ መዝነቶም ተኣልዮም | ፕረዚደንት መቐለ ዩኒቨርሲቲ ኮይኖም ከገልግሉ ዝፀንሑ ፕሮፌሰር ክንደያ ገብረህይወት ካብ መዝነቶም ተኣልዮም። | ፕሮፌሰር ክንደያ ገብረህይወት ፕሮፌሰር ክንደያ ካብ ግንቦት 2005 ዓ.ም(ኣቆፃፅራ ኢትዮጵያ) ኣትሒዞም ፕረዚደንት ዩኒቨርሲቲ መቐለ ምንባሮም ይፍለጥ። ካብ ፅባሕ መስከረም 5 ኣትሒዞም ካብ ስልጣኖም ከምዝተኣለዩ ድማ ሚኒስትር ሚኒስቴር ትምህርቲ ኢትዮጵያ ዶ/ር ሳሙኤል ኡርታቶ ዝፀሓፍዎ ደብዳቤ ስንብት ይገልፅ። ፕሮፌሰር ክንደያ ኣብቲ ኣብ ክልል ትግራይ ዝተኻየደን፡ መንግስቲ ፌደራል ዘይቅቡል ዝበሎን ሻድሻይ ክልላዊ መረፃ፡ ህወሓት ወኪሎም ኣብ ወረዳ እንደርታ ከምዝተወዳደሩ ይዝከር። ብኻሊእ ገፅ ዶ/ር ገ... | 1,227 |
news-54019674 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-54019674 | ሩዋንዳ መሸፈኒ ኣፍን ኣፍንጫን ብኣግባቡ ንዘይገብሩ ሰባት 10 ዶላር ክትቐጽዕ እያ | ሰበስልጣን ዋና ከተማ ሩዋንዳ ዝኾነት ኪጋሊ መሸፈኒ ኣፍን ኣፍንጫን ብኣግባቡ ዘይገብሩ ሰባት 10 ዶላር ክቐጽዑ ምዃኖም ኣፍሊጦም። | ኣብ ህዝባዊ ቦታታት መሸፈኒ ኣፍን ኣፍንጫን ዘይገበሩ ከምኡ’ውን ብኣግባቡ ዘይተጠቐሙ ነበርቲ እታ ከተማ ግዳይ እቲ መቕጻዕቲ ከምዝኾኑ ተሓቢሩ’ሎ። ብዘይካ’ዚ ክሳብ 2 ሜትሮ ኣካላዊ ርሕቐት ዘይሓለዉን ንዝተኣወጀ ሰዓት እቶ እቶ ዘየኽበሩን ዜጋታት’ውን ከምዝቕጽዑ’ዩ ዝተገለጸ። ዝተፈላለዩ በዓላት ኮነ ካልኦት ድግሳት ዘዳለዉ ኣካላት 200 ዶላር ኣብቶም ምድላዋት ዝተረኸቡ ድማ 25 ዶላር ክቕጽዑ እዮም። ኣብታ ሃገር ዛጊድ ልዕሊ 4,200 ሰባት ኮሮናቫይረስ ክተሓዙ ከለዉ 17 ሰባት ከምዝሞቱ ይግለጽ። ርዋን... | 1,233 |
news-45016337 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-45016337 | መንነቶም ዘይተፈልጠ 40 ዕጡቓት ኣብ መዕርፎ ነፈርቲ ኣሉላ ኣባነጋ መቐለ ኣብ ትሕቲ ቁፅፅር ውዒሎም | መንነቶም ዘይተፈልጠ 40 ኢትዮጵያውያን ምስ ምሉእ ዕጥቆም ኣብ ከባቢ መዕርፎ ነፈርቲ ኣሉላ ኣባነጋ መቐለ ኣብ ትሕቲ ቁፅፅር ውዒሎም። | ዓለም ለኸ መዕርፎ ነፈርቲ ኣሉላ ኣባ ነጋ ብቕድሚ ትማሊ ቀትሪ ሰዓት 6 ብኣንተኖቭ ናብ መቐለ ከምዝኣተዉ ካብ ዝምልከቶም መንግስታዊ ኣካላት እሙን ሓበሬታ ከምዝረኸበ ኣብቲ ከባቢ ዝርከብ ሪፖርተር ቢቢሲ ትግርኛ ፀብፂቡ። ንቶም ዕጡቓት ሒዛ ዝመፀት ኣንተኖቭ ካብ ሱዳን ብቐጥታ ዝመፀት ምዃናን ንሳቶም ብጌጋ ከምዝኣተዉ ተዛሪቦም ኣለዉ። እቶም ዝተዓጠቑ ሰባት ብሬይን ሓዊሱ ከቢድ ኣፅዋር ከምዝዓጠቑን ኣብዚ ሕዚ እዋን ኣብ ትሕቲ ቁፅፅር ውዒሎም ከምዘለዉን ምፍላጥ ተኻኢሉ። ንምንታይ ዕላማን ልኡኽን ከምዝመፁ ክ... | 1,233 |
news-50648455 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-50648455 | ኣብ ሱዳን ኣብ ሓደ ፋብሪካ ሴራሚክ ዝተወለዐ ባርዕ፡ ብውሕዱ 23 ሰባት ቀቲሉ | ኣብ ሱዳን፡ ኣብ ፋብሪካ ሴራሚክ ብዝተወለዐ ባርዕ ሓዊ ብውሕዱ 23 ሰባት ክሞቱ እንከለዉ፡ ካልኦት 130 ከምዝቖሰሉ መንግስቲ ገሊጹ። | እቲ ሓደጋ፡ ኣብ ርእሰ ከተማ ካርቱም ዝርከብ ፋብሪካ ሴራሚክ ብርቱዕ ነታጒ ድሕሪ ምስምዑ ዝሰዓበ ምዃኑ ማሕበር ሓካይም ሱዳን ኣፍሊጡ። ሰራሕተኛታት ሂወት ኣድሕን፡ ንግዳያት እቲ ሓደጋ ንምርካብ ይሰርሑ ከም ዘለዉ ጸብጻባት ካብታ ከተማ ሓቢሮም። መንግስታዊ ቴሌቭዥን እታ ሃገር፡ "ኣብ ሰብን ንብረትን ከቢድ ኪሳራ ወሪዱ" ክትብል ኣቃሊሓ። ጠንቂ ናይቲ ሓደጋ፡ ሓደ ናይ ነዳዲ ገንኢ ምስ ተባረዐ ዝተልዓለ ከምዝኾነ መግለጺ እቲ መንግስቲ ኣመላኺቱ። ሰራሕተኛታት ሂወት ኣድሕን፡ ንግዳያት እቲ ሓደጋ ንምርካብ ይ... | 1,242 |
news-41384092 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-41384092 | ኣብ ጃፓን ካብ ሰማይ ተሰሊዑ ዝወደቐ ክንፊ ነፋሪት ኣብ ልዕሊ መኪና ዓሊቡ። | ኣብ ከተማ ኦሳካ ጃፓን፡ ካብ ሰማይ ተሰሊዑ ብዝወደቐ ክንፊ ነፋሪት ዝተሃርመት መኪና ኣዚያ ተጎዲኣ። | ካብ ጃፓን ናብ ኣምስተርዳም ትጉዓዝ ዝነበረት ነፋሪት መንገዲ ኣየር ኬ ኤል ኤም ክፋል ክንፋ ተሰሊዑ እቲ 4 ኪ.ግራም ክብደት ዝምዘን ክፋል ክንፊ ነፋሪት፡ ዝሓለፈ ቀዳም፡ ካብ ዓለም-ለኸ መዕርፎ ነፈርቲ ካንሳይ ናይ ዝተበገሰት ነፋሪት መንገዲ ኣየር ኬ ኤል ኤም ቁሩብ ምስተጉዓዘት'ዩ ወዲቑ። ካብ ልዕሊ 2,000 ሜትሮ ብራኸ ንቑልቁል ተኖቚቱ ኣብ ልዕሊ መኪና ዓሊቡ፡ ንላዕለዋይ ክፋል'ታ መኪና ጨፍለዒቑ ንመስትያታ ሓማሺሹዎ። በቲ ዝተፈጠረ ኩነታት ዝተጎድአ ሰብ እኳ እንተዘየሎ፡ ኬ ኤል ኤም ግን ነቲ ጉዳ... | 1,250 |
news-53439534 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-53439534 | ኤርትራ፡ 19 ተወሰኽቲ ሰባት ብኮሮናቫይረስ ተታሒዞም | ኣብ ኤርትራ 19 ሓደስቲ ሰባት ብኮሮናቫይረስ ተለኺፎም ከም ዝተረኽቡ ሚኒስትሪ ጥዕና ሎሚ ሓሙስ ኣብ ዘውጽኦ መግለጺ ሓቢሩ። | ንሳቶም፡ ኣብ ዞባታት ደቡብን ጋሽ-ባርካን ኣብ ዝርከቡ መወሸቢ ማእከላት ተታሒዞም ዝጸንሑ እዮም። ኩሎም “ብፍኑው” ካብ ጎረባብቲ ሃገራት ሱዳንን ኢትዮጵያን ዝኣተዉ ምዃኖም’ውን እቲ መግለጺ ጠቒሱ። እቶም ዝበዝሑ፡ 15 ካብኦም፡ ኣብ መወሸቢ ማእከል ኣዲባራ ተዓቚቦም ዝጸንሑ ክኾኑ እንከለዉ፡ 2 ኣብ ገርገፍ፡ 1 ዓሊ-ግድር፡ 1 ድማ ኣብ ሰንዓፈ ተረኺቦም። በቲ ቫይረስ ተለኺፎም ኣብ ሆስፒታላት ክእለዩ ዝጸንሑ 42 ሰባት ግን ሓውዮም ከም ዝተፋነዉ ሚኒስትሪ ጥዕና ሓቢሩ’ሎ። ኣብታ ሃገር ክሳብ ሎሚ፡ ቀጽሪ ... | 1,254 |
news-54821059 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-54821059 | ኣምነስቲ ኢንተርሽናል፡ ሰብመዚ ኣብ ትግራይ ኣብ ዝካየድ ዘሎ ወተሃደራዊ ስርሒታት ሰብኣዊ መሰላት ከውሕሱ ጸዊዑ | ዓለምለኸ ተሓላቒ ሰብኣዊ መሰላት ኣምነስቲኢንተርሽናል ኣብቲ ኣብ ትግራይ ዝካየድ ዘሎ ወተሃደራዊ ስርሒታት ሰብ መዚ ሰብኣዊ መሰላት ከውሕሱ ጸዊዑ። | ቀዳማይ ሚኒስተር ኢትዮጵያ ኣብይ ኣሕመድ ኣብ ልዕሊ ንሰሜናዊ ክፋል ኢትዮጵያ ዝኾነት ትግራይ ዝመርሕ ዘሎ ውድብ ህዝባዊ ወያን ሓርነት ትግራይ ወተሃደራዊ ስርሒት ክካየድ ትእዛዝ ኣመሓላሊፉ እዩ። ኣብ ምብራቃውን ደቡባውን ኣፍሪቃ ዞባዊ ዳይሬክተር ኣምነስቲ ኢንተርናሽናል ደፕሮስ ሙቸና፡ እቲ ውሳነ ንቡዝሓት ኣብ ሓደጋ ዘእቱን ኣብ ኢትዮጵያ ዘሎ ኣተሓሕዛ ሰብኣዊ መሰላት ናብ ዝኸፈአ ደረጃ ዘውርድን እዩ ኢሉ። "ሰብ መዚ ፈዴራልን ክልል ትግራይን ኣብቲ ኣብ ክልል ትግራይ ዘካይድዎ ዘለዉ ኵናት ዓለምለኻዊ ሰብ... | 1,257 |
news-50991399 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-50991399 | ሕጊ ጸረ ሽበራ ኢትዮጵያ ብተቓወምትን ጉጅለታት ሰብኣዊ መሰላትን ተነቒፉ | ተቓወምቲ ውድባትን ተጣበቕቲ ሰብኣዊ መሰላትን ነቲ ዝሓለፈ ሰሙን ኣብ ኢትዮጵያ ዝጸደቐ ሓድሽ ሕጊ ጸረ-ሽብር ነቒፎም። | እቲ ሓድሽ ሕጊ ብመንጽር ዳግመ ምምሕያሽ [ሪፎርም] ክንድቲ ክኸዶ ትጽቢት ዝግበረሉ ዝተለወጠ ከምዘይኮነ እቶም ተቓወምትን ተጣበቕቲ ሰብኣዊ መሰላትን ሓቢሮም። ብሓሙስ ዝጸደቐ ሓድሽ ሕጊ፡ ነቲ፡ ኣብ ልዕሊ መንግስታዊ ኣገልግሎታት ምትእጉጓል ዝፈጥር ዝኾነ ምትእኽኻብ (ምጉጃል) ክብል ንሽበራ ዝትርጉም ነባር ሕጊ ዝትክእ እዩ። ኣብቲ ዝተመሓየሸ ሕጊ ግን፡ ዋላ'ውን ሰራሕተኛታት ኣብ መንግስታዊ ኣገልግሎታት ምትእጉጓል እንተፈጠሩ ተቓውሞ ከካይዱ መሰሎም ይሕለወሎም። ጋዜጠኛታትን ተቓወምቲ ፖለቲከኛታትን ኣብ ቀይ... | 1,260 |
news-43241476 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-43241476 | ውሕስና ዘይብለንን ረብሻ ድምፂ ዝፈጥራን 700 ኣብያተ ክርስትያን ርዋንዳ ተዓፅየን | እተን ኣብያተ-ክርስትያን መብዛሕትኤን ኣናኣሽቱ ናይ ጴንጤኮስታል ክኾና ከለዋ ሓንቲ መስጊድ'ውን ትርከበን። | ሰበስልጣን እታ ሃገር ንቢቢሲ ከምዝሓበርዎ ካብ ሞንጎ'ተን ዝተዓፀዋ ልዕሊ 700 ኣብያተ-ቤተክርስትያን ገሊኤን ብድሕር'ቲ ብተቖፃፀርቲ ኣካላት ዝተገበረ መርመራ ተኸፊተን እየን። ዝኾነ ሰባኺ ቅድሚ ቤተ-ክርስትያን ምኽፋቱ ስልጠና መንፈሳዊ ትምህርቲ ስነ-መለኮት ክወስድ ከምዘለዎ ሓድሽ ረቂቕ ሕጊ ርዋንዳ ይድንግግ። ካብ ቀረባ ዓመታት ንደሓር ተኣምራት ንፍፅም ኢና ብዝብሉ ሰበኽቲ ዝኽፈታ ኣብያተ-ክርስትያን ኣብ መብዛሕቲኡ ክፋላት ኣፍሪካ ቁፅረን እናወሰኸ መፂኡ እዩ። ገለ ካብኣተን ኣናኣሽቱን ሕጋዊ ፍቓድ ዘ... | 1,269 |
48325771 | https://www.bbc.com/tigrinya/48325771 | መዓልቲ ናጽነት ኤርትራ፡ ኣስመራ ኣብ ትሕቲ ከቢድ ሓለዋ | ኣብዚ መበል 28 ዓመታት ናጽነት ዝኽበረሉ ዘሎ ቅንያት፡ ኣብ ጎደናታት ኣስመራ፡ ኣርባዕቲኡ ብሎኮታታን ከባቢኣን ጽዑቕ ሓለዋን ምክትታልን ከምዘሎ ምንጭታት ሓቢሮም። | ህንጻ እንዳ ኣባ ሓበሽ ኣስመራ ካብ ሕሉፍ ተመኩሮ፡ ኣብ ቅንያት በዓል ናጽነት፡ ሃንደበታዊ ግፋን ጻዕቂ ሓለዋን ከጋጥም ንቡር እኳ እንተኾነ፡ እዚ ናይ ሎሚ ግን፡ ፍልይ ዝበለ ምዃኑ ተፈሊጡ። ኤርትራ ድሕሪ ዕርቀ ሰላም ኢትዮ-ኤርትራ ኣብ እተብዕሎ ዘላ መበል 28 ዓመታት ናጽነት፡ ኣብ ዲያስፖራ፡ ለውጥን ምምሕያሽን ዝጠልብ "ይኣክል!" ዝብል ውዕውዕ ህዝባዊ ጻውዒት ይካየድ ብምህላው፡ እቲ ኣብ ግዳም ተጓሃሂሩ ዘሎ ህዝባዊ ቁጠዐ፡ ናብ ውሽጢ ሃገር ከይልሕም፡ መንግስቲ ጽኑዕ ሓለዋ ኣዋፊሩ ምህላው እቶም ምን... | 1,269 |
news-47167807 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-47167807 | ኣብ ኡጋንዳ ዝተኣሰሩ ጋዜጠኛታት ቢቢሲ ተፈቲሖም | ኣብ ዩጋንዳ ዝካየድ ዘይሕጋዊ መሸጣ ናይ መንግስቲ ኣፋውስ ዝምልከት መደብ ንምስራሕ ዝሃቀኑ ጋዜጠኛታት ቢቢሲ ትማሊ ረቡዕ ኣብ ርእሰ ከተማ ካምፓላ ተኣሲሮም ነይሮም። | እዞም ጋዜጠኛታት ሎሚ ሓሙስ ከምዝተፈትሑ ተፈሊጡ'ሎ። ወሃቢ ቃል መንግስቲ ኡጋንዳ እቶም ብፖሊስ ኣብ ቀይዲ ዝወዓሉ ጋዜጠኛታት ብቕልጡፍ ንክፍትሑ ጠሊቦም ከምዝነበሩ ዝዝከር እዩ። እቶም ወሃቢ ቃል፡ ዋላ እኳ ፖሊስ ንጋዜጠኛታት ቢቢሲ ዝኣሰረሉ ምኽንያት እንተዘይፈለጡ፡ ብዘይገለ ቅድመ ኩነት ክፍትሑ ኣለዎም ኢሎም ነይሮም። •ሽልማት ኮምላ ዱመር ቢቢሲ፡ ኮኾብ ኣፍሪቃዊ ጋዜጠኛ ንምርካብ የናዲ • መፅሄት ታይም፡ ጀማል ካሾጊ ናይዚ ዓመት ብሉጽ ጋዜጠኛ ኢሉ ሰይሙ 'ካብ ታክሲ ወሪደ ኣምሪረ ነቢዐ' ቢቢሲ ብወገ... | 1,286 |
54821273 | https://www.bbc.com/tigrinya/54821273 | ኮሮናቫይረስ፡ ኣብ ኣመሪካ ትማሊ ጥራሕ 100 ሽሕ ሰባት ብኮቪድ-19 ተለኺፎም | ኣብ ኣመሪካ ትማሊ ጥራሕ ልዕሊ 100 ሽሕ ሰባት ብኮሮናቫይረስ ተለኺፎም። | ንምዕባለታት መልከፍቲ ኮሮናቫይረስ ዝከታተል ፕሮጀክት ኣሰር ኮቪድ ቑጽሪ ናብ ሆስፒታል ዝኣትው ከም ዝወሰኸ እኳ እንተገለጸ፡ ብምኽንያት ምውሳኽ መርመራ ከም ዘይኮነ ግን ሓቢሩ። ትማሊ፡ ምስ ኮሮናቫይረስ ብዝተሓሓዝ ልዕሊ 1100 ሰባት ሞይቶም እዮም። ዝርግሐ ለበዳ ኮሮናቫይረስ ኣብ ኣመሪካ እቲ ዝዓበየ ፖለቲካዊ ወጥሪ ዘስዓበን ንሕንሕ እቲ መረጻ ዘካረረን እዩ። ኣብዚ ሕጂ እዋን በቲ ቫይረስ ብዝተሓሓዝ ልዕሊ 50 ሽሕ ሰባት ኣብ ሆስፒታል ዘለው ኮይኖም፡ እዚ ካብ መጀመርታ ወርሒ ጥቅምቲ ንድሓር ብኣስታት ... | 1,289 |
news-45715741 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-45715741 | ኣዴፓ፡ ንኣይተ መላኩ ፈንታን ጀነራል ኣሳምነውን ኣባላት ማእኸላይ ኮሚቴ ገይሩ | ቅድሚ ኣዋርሕ ካብ ማእሰርቲ ዝተፈትሑ ኣይተ መላኩ ፈንታን ጀነራል ኣሳምነዉ ፅጌን ኣባላት ማእኸላይ ኮሜቴ ኣማራ ዴሞክራሲያዊ ፓርቲ (ኣዴፓ) ኮይኖም። | ተሳተፍቲ ጉባኤ ኣማራ ዴሞክራሲያዊ ፓርቲ ካልኦት ትፅቢት ዘይተገበረሎም ሰባት'ውን ኣብቲ ማእኸላይ ኮሚቴ ተመሪፆም ኣለዉ። ብድልየቶም ክለቁ ሕቶ ኣቕሪቦም ዝነበሩ ምክትል ቀዳማይ ሚንስትር ኣይተ ደመቀ መኮነን ከምኡ'ውን ኣይተ ገዱ ኣንዳርጋቸው ኣብቲ ዝተመረፀ ኮሚቴ ይርከብዎ። ምክትል ከንቲባ ከተማ ኣዲስ ኣበባ ወይዘሮ ዳግማዊትን ሓላፊ ቢሮ ኮሚዩኒኬሽን ኣይተ ንጉሰ ጥላሁንን ኣባላት እቲ ማእከላይ ኮሚቴ ኮይኖም። 65 ኣባላት ማእኸላይ ኮሚቴ ንምምራፅ 75 ሕፁያት ቀሪቦም ነይሮም። ካብ ነበራት መሪሕነት ሰል... | 1,292 |
news-42476607 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-42476607 | ቱኒዚያ፡ መገዲ ኣየር ሕቡራት ዓረብ ኢምሬትስ ኣብ ቱኒስ ከይዓርፍ ከልኪላ | ቱኒዚያ፡ ደቂ ኣንስትዮ እታ ሃገር ብመገዲ ኣየር ኢምሬትስ ከይስቀላ ብምኽልኻለን፡ ነፋሪት ኢምሬትስ ኣብ ቱኒስ ከይትዓርፍ ኸልኺላ። | ደቂ ኣንስትዮ ኣብ ነፋሪት ከይሳፈራ ምኽልካለን ጉጅለታት ሰብኣዊ መሰላት ኣቖጢዑ እዚ ኣብታ ሃገር "ዘርኣዉን ኣድሎኣዉን" ተግባር'ዩ ብዝብል ቑጠዐ ዘልዓለ እንትኾን፡ ተጣበቕቲ ሰብኣዊ መሰላት ቱኒዚያ ኾኒነሞ። ሚኒስቴር መጓዓዚያ ቱኒዚያ ከምዝበሎ፡ አቲ ሕዚ ቱኒዚያ ወሲዳቶ ዘላ ስጉምቲ፡ ኢምሬትስ ብዓለምለኻዊ ስምምዓትን ሕግጋትን በረራ ክሳብ ትግዛእ ገቢራዊ ክኸዉን'ዩ። ሕቡራት ዓረብ ኢምሬትስ ብወገና፡ "ሓበሬታ ደሕንነት" እቲ በረራ ክዝንግዕ ምኽንያት ኾይኑኒ'ያ ትብል። "ቱኒዚያዉያን ኣሕዋትና ብዛዕባ ኹ... | 1,317 |
51740546 | https://www.bbc.com/tigrinya/51740546 | ሰኔጋል ካልኣይ ግዳይ ኮሮናቫይረስ ከምዝረኸበት ወግዓዊ ገይራ | ኣብ ሰኔጋል ካልኣይ ግዳይ ኮሮናቫይረስ ከምዝተረኸበ ሚንስትሪ ጥዕና'ታ ሃገር ኣፍሊጡ። | ክልቲኦም ኣብ ሰኔጋል ዝተረኸቡ ግዳያት ቫይረስ ኮረና ዜጋታት ፈረንሳ እዮም እቲ ወዲ 80 ዓመት ግዳይ ፈረንሳዊ ዜግነት ዘለዎ ኮይኑ፡ ናብታ ምዕራብ ኣፍሪቃዊት ሃገር ብ29 ለካቲት [ዝሓለፈ ቀዳም] ምእታዉ ተገሊጹ። ካልእ ፈረንሳዊ ግዳይ እቲ ቫይረስ ምክትታል ሕክምና ናብ ዝረኸበሉ ኣብ ዋና ከተማ ሰኔጋል - ዳካር ዝርከብ ሆስፒታል ተወሲዱ'ሎ። እዚ ኣብ ሰኔጋል ዝተረኸበ ካልኣይ ሰብ ንቑጽሪ ኣብ ኣፍሪቃ ዘለዉ ግዳያት እዚ ቫይረስ ናብ 10 ክብ ኣቢልዎ'ሎ። ግዳያት ዝተረኸብወን ኣፍሪቃውያን ሃገራትን ቁጽሪ... | 1,318 |
news-48403321 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-48403321 | ኣብ ክልል ቤንሻንጉል ሰበ ስልጣን ኣብ ቀይዲ ኣትዮም | ኣብ ቀረባ ኣብቲ ክልል ተፈጢሩ ብዝነበረ ምኽንያት ሞትን ምምዝባልን ብዙሓት ሰባት ዝኾነ ጸገም ጸጥታ ዝተጠርጠሩ ሰበ ስልጣን ኣብ ቀይዲ ኣትዮም ተባሂሉ። | መራኸቢ ሓፋሽ ኣምሓራ ከም ዝጸብጸቦ፡ ሓላፊ መምርሒ ጉዳያት ጸጥታ ዞባ መተከል ኣቶ ፋንቻ ኣምሳያን ከንቲባ ከተማ ግልገል በለስ ኣቶ ጊሳ ዚፋህን፡ ካብቶም ኣብ ትሕቲ ቀይዲ ኣትዮም ዘለው'ዮም። ኣብቲ ከባቢ ተዋፊሩ ዘሎ ሰራዊት ምክልካልን ኣባላት ፖሊስ ፌደራልን፡ ነዞም ሰብ መዚ ኣብ ቀይዲ ከም ዘእተውዎም'ውን ሓቢሩ። ቤት ምኽሪ ጸጥታ ክልል ቤንሻንጉል ጉሙዝ ትማሊ ኣብ ዘውጽኦ መግለጺ፡ "ልዕልነት ሕጊ ንምርግጋጽን ኣብቲ ዕግርግር ዝተሳተፉ ኣካላትን ናብ ሕጊ ንምቕራብ" ከም ዝስራሕን ህዝቢ ሓገዝ ክገብርን... | 1,323 |
news-48183644 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-48183644 | ሓላፊ ድሕንነት ኢትዮጵያ ነበር ኣይተ ጌታቸው ኣሰፋ ክሲ ተመስሪትዎ | ሓላፊ ድሕንነት ኢትዮጵያ ነበር ኣይተ ጌታቸው ኣሰፋ ምስ ካልኦት 25 ሰራሕተኛታትን ሓለፍትን ደሕንነት ክሲ ተመስሪትዎ። | ካብቶም ክሱሳት፡ እቶም 22 ኣብዚ እዋን ኣብ ትሕቲ ቀይዲ ዘለዉ ኮይኖም፡ ሓላፊ ድሕንነት ነበር ኣይተ ጌታቸው ኣሰፋ፡ ከምኡ ድማ ኣይተ ኣጽብሃ ግደይ፣ ኣይተ ኣሰፋ በላይን ኣይተ ሽሻይ ልኡልን ዝበሃሉ ሓለፍቲ ነበር ድማ ኣብ ዘየለውሉ ሎሚ ድሕሪ ቀትሪ ኣብ ቤት ፍርዲ ክሶም ክቐርብ እዩ። ኣብ ልዕሊ ኣይተ ጌታቸው ኣሰፋ ቀሪቡ ዘሎ ክሲ "ከቢድ ገበን ብልሽውና" ዝብል ኮይኑ፡ ላዕለዋይ ዓቃቢ ሕጊ ፌደራል 'ንመዝነቱ ብዘይ ኣግባብ ተጠቒሙሉ' ብዝብል እዩ ከሲስዎ ዘሎ። ኣይተ ጌታቸው ኣሰፋ፡ ኣብ ዝሓለፈ ነሓሰ... | 1,325 |
news-51017235 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-51017235 | ኩባንያ ሳምሰንግ እግሪ እግሪ ዋናኣ እናሰዓበት ንኩነታቱ እትከታተል ኩዕሶ ምሂዙ | ሳምሰንግ እግሪ እግሪ ወናኒኣ እናተንከራረወት እትከታተል፡ ቦሊ ዝተበሃለትን ክንዲ ኩዕሶ ቴኒስ ሜዳ እትኸውንን ሮቦት ኩዕሶ ኣላልዩ። | እታ ኩዕሶ - ቦሊ - ዝብል ስም ተዋሂብዋ'ሎ ቦሊ ንምንቅስቓስ ዋናኣ እናተኸታተለት ፍልይ ዝበሉ ኣጋጣሚታቱ ብቪድዮ ቐዲሓ ክትስንዶ ብዘኽእል ዓቕሚ ከምዝተምሃዘት እቲ ኩባንያ ኣብ ዘዳለዎ መላለዪ መድረኽ ኣፍሊጡ። እታ ኩዕሶ፡ እግሪ እግሪ ፕረዚደንትን ዋና ፈጻሚ ስራሕን ኩባንያ ሳምሰንግ ኤች ኤስ ኪም እናሰዓበት ኣብቲ መድረኽ ተራእያ። ሓደ ተንታኒ ኣብ ዝሃቦ ርእይቶ፡ እቲ ምህዞ ዘዘናግዕ ከምዝኾነ ብምግላጽ፡ ቁሩብ ግን ኣብ መደያይቦ ክትኽተለካ ከምእትጽገም ሓቢሩ። ቦሊ ኣብ ውሽጢ ገዛ ዝርከቡ ውጽኢታት ቴ... | 1,325 |
53442528 | https://www.bbc.com/tigrinya/53442528 | ኣብ ትግራይ 'ዘይሕጋዊ ሰልፊ ከካይዱ ተታሒዞም' ዝተባህሉ መንእሰያት ናብ ቤት ፍርዲ ቐሪቦም | ፖሊስ፡ ኣብ ከተማ መቐለ 'ዘይሕጋዊ ሰልፊ' ከካይዱ ሒዘዮም ዝበሎም 9 መንእሰያት ብሰኑይ ናብ ቤት ፍርዲ ቐሪቦም። | ጉዳዮም ኣብ ዕጽው ቤት ፍርዲ ቀዳማይ ወያነ ዝተራእየ ኮይኑ፡ ፖሊስ ኣጻርዩ ተወሳኺ መረዳእታ ንምቕራብ ብመሰረት ዝሓተቶ ግዜ፡ ን 17 ሓምለ 2012 ዓ.ም ተወሳኺ ቖጸራ ተዋሂብዎም። ፖሊስ፡ ነዞም ተጠርጠርቲ ዘይሕጋዊ ሰልፊ ከካይዱ ሒዘዮም ይብል። ቅድሚ ክልተ ሰሙን፡ ኣብ መቐለ 9 መናእሰይ፡ ዘይሕጋዊ ምልዕዓል ከተካይዱ ወጢንኩም ብዝብል ክሲ ኣብ ቀይዲ ከም ዝኣተዉ ይዝከር። ፖሊስ ከተማ መቐለ ከም ዝበሎ፡ እቶም ኣብ ቀይዲ ዝኣተዉ፡ “ዘይሕጋዊ ሰልፊ” ከካይዱ ፈቲኖም ተባሂሎም’ዮም ኣብ መጀመርታ እዚ ወር... | 1,333 |
news-44772592 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-44772592 | ክልላዊ መንግስቲ ትግራይ፡ ድሌት ምሕዝነትን ባህግን ህዝቢ ኤርትራ ንኢዱ | መንግስቲ ትግራይ፡ ድሌት ምሕዝነት ባህግን ህዝቢ ኤርትራ ንኢዱ። ኣብ ሓፂር እዋን ቀጥታዊ ርክብ ክጅመር ድማ ፃውዒት ኣቕሪቡ። | መንግስታት ኢትዮጵያን ኤርትራን ሰላም ክልቲኡ ህዝብታት ብዘላቒ መንገዲ ንምፍታሕ ዘርአይዎ ዘለዉ ድሉውነትን ተበግሶን መንግስቲ ብሄራዊ ክልል ትግራይ ንኢዱ። ቢሮ ርክብ ህዝቢን መንግስትን እቲ ክልል ሎም መዓልቲ ኣማስዩ ኣብ ዘውፀኦ መግለፂ፡ ብሕልፊ ህዝቢ ኤርትራ ምሕዝነትን ሕውነትን ክልቲኦም ሃገራት ንምጥንኻር ዘርኣዮ ድልየት፣ ባህጊን ፍቕሪን "ኣዝዩ ዘሐጉስን ኣብ ቅድሜና ብሩህ ተስፋ ምህላዉ ዝገልፅን" እዩ ይብል። "ብሄራዊ ክልላዊ መንግስቲ ትግራይ ንህዝቢ ኤርትራ ዘለዎ ሕውነታዊ ናእዳን ምስጋናን ክገ... | 1,336 |
news-46590000 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-46590000 | መቓብር ግብጺ፡ ኣብ ሳቓራ ፍሉይ መቓብር ረኺባ | ሰብ ሞያ ስነ ኳዕቲ፡ ኣብ ግብጺ ዝረኸቡዎ 4,400 ዓመት ዝገበረ ዘይተተንከፈ መቓብር፡ ናይ መወዳእታ መዕረፊ ቦታ ሓደ ሊቀ ካህን ከም ዝነበረ ይንገር። | ዋና ጸሓፊ ላዕለዋይ ካውንስል ሓለዋ ሓድጊ ግብጺ፡ ሙስጦፋ ዋዚሪ "ኣብቶም ዝሓለፉ ዓሰርተታት ዓመታት ካብ ዝተረኸቡ ዝተፈለየ" ክብል ገሊጹዎ። እቲ መቓብር፡ ኣብ ጥቓ ካይሮ ኣብ ዝርከብ ዝተሓላለኸ ፒራሚድ ሳቓራ ዝተረኸበ እንትኾን፡ ብዝተፈላለዩ ሕብርታትን ቂርጺ ፈርዖናትን ዝተመልአ'ዩ። እቶም ስእልታት ንበዓል ዋንኦም ናይ ዝኾነ ዋህቲዬ ናይ ዝተብሃለ ንጉሳዊ ካህን፣ ኣዲኡ፣ በዓልቲ ቤቱን ካልኦት ኣዝማዱን'ውን ዘርእዩ'ዮም። ገለ ካብቶም ዝተረኸቡ ቕርጽታት ........ እዚ ናይ ብሕቲ መቓብር፡ ሓደ ካብቶ... | 1,341 |
news-46464616 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-46464616 | ብሩንዲ፡ ቤት ጽሕፈትሕቡራት ሃገራት ክትዓጹ'ያ | መንግስቲ ብሩንዲ፡ ቤት ምኽሪ ሰብኣዊ መሰላት ሕቡራት ሃገራት፡ ኣብ ውሽጢ ክልተ ኣዋርሕ ኣብታ ሃገር ዘሎ ቤት ጽሕፈቱ ክዓጹ ኣዚዙ። | "መንግስቲ ብሩንዲ፡ ንማሕበረ ሰብ ዓለም ኣኽራሪ መንግስቲ እናኾነ'ዩ ዝመጽእ ዘሎ" ክብል ሓደ ሽሙ ክጥቀስ ዘይደለየ ውልቀ ሰብ ንኣጃንስ ፍራንስ ፕሬስ ሓቢሩ። ብሩንዲ፡ ኣብቲ ዝሓለፈ ወርሒ ሕዳር ክካየድ መደብ ወጺእሉ ዝነበረ፡ ብዛዕባ ህሉው ቅልውላው ብሩንዲ ዝዝቲ ጉባኤ ማሕበረሰብ ምብራቕ ኣፍሪቃ፡ ንከይካድ ዓንቂጻ'ያ። ኣብ 2017፡ ኣብ ብሩንዲ ዝፍጸም ዘሎ ግህሰት ሰብኣዊ መሰላት መርምራ ምስ ተጀመረ፡ ብሩንዲ ካብ ቤት ፍርዲ ዓለም ለኸ ገበነኛታት ወጺኣ። ኣብ 2015፡ ፕሬዝደንት ፒር ንኩርኒዚዛ ንሳ... | 1,344 |
news-46453775 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-46453775 | ባይቶ ሱዳን፡ ሕገ መንግስቲ እታ ሃገር ንክመሓየሽ ፈቒዱ | ኣባላት ፓርላማ ሱዳን፡ ፕረዚደንት ዑመር ኣልበሽር ንሳልሳይ ግዜ ንክወዳደር ንምፍቃድ፡ ሕገ መንግስቲ እታ ሃገር ክመሓየሽ ድምጾም ሂቦም። | እቲ ሕገ መንግስቲ እንተድኣ ዘይተመሓይሹ፡ ኣብ 1989 ብዕልዋ ምንግስቲ ናብ ስልጣን ዝመጽአ ፕረዚደንት ዑመር ኣልበሽር፡ ኣብ 2020 ኣብ ዝካየድ ፕረዚደንታዊ ምርጫ ክሳተፍ ኣይክእልን። ኣፈ ጉባኤ ፓርላማ ሱዳን ኢብራሂም ኣሕመድ ዑመር፡ ክታም ዝበዝሓ ኣባላት ፓርላማ ሓገግቲ ዘለዎ ደብዳበ ከም ዝተቐበለ ገሊጹ። እዚ ደብዳበ ካብ 33 ሰልፊታት ናይ ዝተወጻጽኡ 294 ተወከልቲ ምኻኑ'ውን ሓቢሩ። "ኣብ ውሽጢ ፓርላማ እዞም ምምሕያሻት ንምውሳን ዘድልዩ ሕገ መንግስታውያን ሕጋዊ ስጉምታትን ደንብታትን ከኽብር'የ... | 1,346 |
news-51116885 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-51116885 | ሓደጋ ዘንጸላለዋ ነፋሪት፡ ነዳዲኣ ኣብ ልዕሊ ኣብያተ ትምህርቲ ሎስኣንጀለስ ክዕያቶ | ብህጹጽ ኣብ ዓለምለኻዊ መዕርፎ ነፈርቲ ሎስ ኣንጀለስ ክትዓልብ ዝተገደደት ነፋሪት መጓዓዝያ፡ ነዳዲኣ ኣብ ልዕሊ ኣብያተ ትምህርቲ ክዕያቶ። | ዝበዝሑ ህጻናት ዝርከብዎም ብውሕድ 60 ሰባት ድማ ብዘጋጠሞም ምቑሳል ቆርበትን ጸገም ምስትንፋስን ኣገልግሎት ሕክምና ክረኽቡ ከምዝተገበረ ተፈሊጡ። ብህጹጽ ክትዓልብ ዝተገደደት ነፋሪት ነዳዲኣ ክትኽዕው (ክተፍስሶ) ትኽእል'ኳ እንተኾነት፡ እዚ ክትገብር ግን ኣብ ዝተመረጹ ቦታታትን ኣብ ዝለዓለ ብራኸ ክትኸውን ከምዘለዋን ሕጊ ኣቪየሽን የመልክት። ነፋሪት መገዲ ኣየር ደልታ ኣብ ሞተረ ብዘጋጠማ ጸገም'ያ ናብ ዓለምለኻዊ መዕርፎ ነፈርቲ ሎስ ኣንጀለስ ክትምለስ ተገዲዳ። በቲ ዝተደፍአ ነዳዲ ጉድኣት ዝበጽሖም ህ... | 1,348 |
news-44380085 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-44380085 | ኣርጀንቲና ብምኽንያት ጎንፂ ጋዛ፡ ምስ እስራኤል ዝነበራ ምሕዝነታዊ ፀዋታ ሰሪዛ | ኣርጀንቲና ንዋንጫ ዓለም ኣብ እትገብሮ ምድላው ምስ እስራኤል ምሕዝነታዊ ፀዋታ ንምክያድ መደብ ነይርዋ። ይኹን ዳኣ'ምበር ብምኽንያት እቲ ምስ ፍልስጤም ዘሎ ጎንፂ ከምዝሰረዘቶ ተገሊፁ። | ነቲ ፀዋታ ዝቃወም መልእኽቲ ዝሓዘ 'ባነር' ኣጥቃዓይ እታ ሃገራዊት ጋንታ፡ ጎንዛሎ ሂጉወይን፡ ትማሊ ሰሉስ ንናይ ሰፖርት መደበር ቴሌቪዥን ኢ ኤስ ፒ ኤን (ESPN) ኣብ ዝሃቦ መግለፂ እቲ ፀዋታ ከምዝተሰረዘ ኣፍሊጡ። "ኣብ መወዳእታ ነቲ ትኽክለኛ ውሳነ ወሲኖም" ክብል ኣብቲ ቃለ-መሕትት ተዛሪቡ። ኣብ ኣርጀንቲና ዝርከብ ኤምባሲ እስራኤል'ውን እቲ ምሕዝነታዊ ፀዋታ ከምዝተሰረዘ ኣብ ትዊተሩ ኣረጋጊፁ። ዝወፁ ፀብፃባት ከምዝሕብረዎ ቀዳማይ ሚንስትር እስራኤል ቤንጃሚን ኔታንያሁ፡ ናብ ፕረዚደንት ኣርጀንቲና ... | 1,355 |
news-53887699 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-53887699 | ልኡኻት ምስ መራሕቲ ዕልዋ መንግስቲ ማሊ ተሰማሚዖም | ልኡኽ ዞባ ምዕራብ ኣፍሪቃ ኢኮዋስን ዕልዋ መንግስቲ ብምክያድ ነታ ሃገር የመሓድሩ ዘለዉ ኣባላት መራሕቲ ወተሃደራት ማሊን፡ ኣብ ብዙሓት ነጥብታት ከምዝተሰማምዑ ገሊፆም። | እቲ ኣብ ሞንጎኦም ንሓደ መዓልቲ ዝተኻየደ ልዝብ እታ ሃገር ናብ ሲቪላዊ መንግስቲ ንምምላስ ዝዓለመ እንትኸውን፡ እቲ ዘተ ሎሚ ሰኑይ እውን ክቕፅል ትፅቢት ይግበር። ነዚ ኣሸማጋሊ ጉጅለ ይመርሕ ዘሎ ፕረዝደንት ናይጄርያ ዝነበረ ጉድላክ ጆናታን፡ "ክሳብ ሕዚ ኣብ ብዙሓት ነጥብታት ክንሰማማዕ ክኢልና ኢና፤ ግና ኣብ ኩሎም ዝተዛተናሎም ኣይኮነን" ኢሉ። ከም ሓበሬታ ማዕኸን ዜና AFP እቶም ወተሃደራዊ መራሕቲ፡ እታ ሃገር ብወተሃደራዊ ስግግር ብዝምራሕ ኣካል ንሰለስተ ዓምት ክትመሓደርን ኣመሰራርታ ማሊ ከም ብ... | 1,365 |
news-51485742 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-51485742 | ኤርትራዊ ተማሃራይ ዩኒቨርስቲ" ኣብ ዓዲ እንግሊዝ ብዘጋጠሞ መጥቃዕቲ ሞይቱ | ኣብ ዓዲ እንግሊዝ ቅድሚ ክልተ ሰሙን መጥቃዕቲ ኣጋጢሙዎ ብሰሉስ ህይወቱ ዝሓለፈ ኤርትራዊ ተማሃራይ ዩኒቨርስቲ፡ ጉዳዩ ከም ገበን ቅትለት ከም ዝረአ ፖሊስ ገሊጹ። | ኣማኑኤል "ዓብዪ ሕልሚ ዝነበሮ በሊሕ መንእሰይ" ምንባሩ ስድርኡ ይገልጹ ብ26 ጥሪ ኣብ ከተማ ማንቸስተር፡ ዱባይ-ካፈ ኣብ ዝተባህለ እንዳ ሻሂ ኣብ ዝተኸስተ ኣምባጋሮ መጉዳእቲ በጺሕዎ ኣብ ሆስፒታል ክሕከም ዝጸንሐ ወዲ 33 ዓመት ኣማኑኤል ገብርኤል ስምኦን ሰሉስ ንግሆ ዓሪፉ። ተማሃራይ ሕክምና ኣማኑኤል፡ ኣብዚ ዓመት'ዚ ኣብ ዕረፍቲ እኳ እንተጸንሐ ኣብ ከተማ ሊድስ ትምህርቱ ክቕጽል ኣብ ምድላው ምንባሩ ፖሊስ ዓባይ ማንቸስተር ገሊጹ። ስድራቤቱ፡ ኣማኑኤል "ዓብዪ ሕልሚ ዝነበሮ በሊሕ መንእሰይ" ምንባሩ ... | 1,365 |
news-45505900 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-45505900 | ኣይፎን ሓደሽቲ ሞዴላት ተንቀሳቐስቲ ስልኪ ሒዙ መጺኡ | ኩባንያ ቴክኖሎጂ ኣፕል ኣይፎን ኤክስ ኤስ (iPhone XS) ኢሉ ዝሰመዮ ዘመናዊ ተንቀሳቓሲ ስልኪን ናይ ኢድ ሰዓትን ናብ ዕዳጋ ኣቕሪቡ። | ኣይፎን ኤክስኤስ ማክስ (iPhone XS Max) 6.5 ኢንች ወይ ድማ 16.5 ሴንቲ ሜትር ስፍሓት ስክሪን ዘለዎ እንትኸውን ኣይፎን ኤክስኤስ ድማ 5.8 ኢንች ስክሪን ኣለዎ። ምስዚ ሞባይል ርክብ ዘለዎ ናይ ኢድ ሰዓት እውን ትማሊ ዕላዊ ኮይኑ ኣሎ። ዋጋ ኣይፎን ኤክስ ኤስ (iPhone XS) ካብ ካልኦት ፍርያታት ኣይፎን ክባር ከምዝኾነ እዩ ዝግለፅ ዘሎ። ነዚ ንምዕዳግ ካብ 749 ዩሮ (ኣስታት 26 ሽሕ ብር ) ጀሚሩ ክሳብ 1449 ዩሮ (52 ሽሕ ብር) የድልይ።2018 ዋጋ እዚ ዘመናዊ ስልኪ ዋላ ሰማይ... | 1,367 |
news-47743631 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-47743631 | ኩሊት ዝለገሰት ፈላሚት ተጠቃዒት ኤችኣይቪ | ኣብ መንጎ ተጠቃዕቲ ኤችኣይቪ ኤድስ፡ ፈላማይ ዝኾነ ስግግር ኩላሊት፡ ኣብ ጆንስ ሆፕኪንስ፡ ባልቲሞር ተኻይዱ። | ኒና ማርቲነዝ (ማእከል) ነቲ መጥባሕቲ ካብ ዘካየዱ ሓደ ዝኾነ ዶክተር ዶሪ ሰገቭ፡ ምስ ኤችኣይቪ ኤድስ ዝነብር ሰብ ኩላሊት ክልግስ እንትፍቀደሉ ንፈለማ እዋን ከምዝኾነ ይዛረብ። ቅድም ክብል ነቲ ኩላሊት ዝልግስ ሰብ ሓደገኛ ኩነታት ከምዝፈጥር ዝእመን ዝነበረ እንትኾን፡ ኣብዚ ሕዚ እዋን ዝመጹ መድሓኒታት ጸረ ቫይረስ ግን ኣብ ኩላሊት ዘምጽዕዎ ጉድኣት ከምዘየለ ይግለጽ። ዶክተር ክርስቲን ዱራንድ ብወገና እቲ መጥባሕቲ፡ ሕብረተሰብ ኣብ ኤችኣይቪ ዘለዎ ኣመለኻኽታ ከምዝቕይርን ኣብ ምዕባለ ሕክምና 'ውን ሓጋ... | 1,372 |
news-45570392 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-45570392 | ጎንጺ የመን፡ ብመላይን ዝቑጸሩ ህጻናት የመን ጠምዮም | ተወሳኺ ካልኦት ሓደ ሚሊዮን ህጻናት የመን ሓደጋ ጥምየት ኣንጸላልዩዎም ኣሎ ኢሉ ምድሓን ህይወት ህጻናት። | ብምኽንያት ኣብታ ሃገር ዘሎ ጎንጺ ዝተፈጠረ ምኽባር ዋጋ መግብን፡ ምንካይ ዋጋ መተዓዳደጊ ገንዘብ እታ ሃገርን፡ ጸገም ቐረብ መግቢ ክስዕብ ከመዝገበሩ ይግለጽ። ካብዚ ሓሊፉ ግና፡ ኣብ ወደባዊት ከተማ ሁዳይዳህ ዘሎ ጎንጺ ካልእ ስግኣት ፈጢሩ ኣሎ። ኤጀንሲ ምድሓን ህይወት ህጻናት ከምዝበሎ ድማ፡ 5.2 ሚሊየን ህጻናት የመን ጠምዮም ኣለዉ። "ብምልዮን ዝቑጸሩ ህጻናት ብግቡእ ክረኽቡዎ ዝግብኦም መግቢ ካበይን መዓዝን ከምዝመጽእ ኣይፈልጡን" ኢሉ ዋና ፈጻሚ ስራሕ እቲ ትካል ሄሌ ትሮኒንግ ስቸሚድ። "ኣብ ሓደ ... | 1,373 |
news-48048466 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-48048466 | ቭላድሚር ፑቲንን ኪም ጆንግ-ኡንን ኣብ ደሴት ሩስኪ፡ ሩስያ ተራኺቦም | መራሒ ሰሜን ኮርያ ኪም ጆንግ-ኡንን ፕረዚደንት ሩስያ ቭላድሚር ፑቲንን፡ ንፈለማ እዋን ንዝካይድዎ ኣኼባ ኣብ ሩስያዊት ከተማ ተራኺቦም። | ኣብ ምብራቕ ሩስያ፡ ጥቓ ከተማ ቭላዲቮስቶክ ኣብ ዘላ ደሴት ሩስኪ ዝተራኸቡ ክልቲኦም መራሕቲ፡ ብፍሽኽታ ዝተሰነየ ናይ ኢድ ሰላምታ ክለዋወጡ ተራእዮም። ብወገን ሩስያ ዝወፅአ መረዳእታ ከም ዝሕብሮ እቲ ኣኼባ ንሰሜን ኮርያ ካብ ኒኩሌር ነፃ ንምግባር ዓሊሙ'ዩ ክካየድ። ይኹን ደኣ'ምበር ኪም፡ እቲ ምስ ኣሜሪካ ጀሚርዎ ዝነበረ ዝርርብ ብምፍሻሉ ደገፍ ንምርካብ ናብ ሩስያ ከም ዝኸደ ይግለፅ። ቅድሚ ኣዋርሕ ኣብ ቬትናም ሃኖይ ተራኺቦም ዝነበሩ ኪምን ትራምፕን፡ ርክቦም ብዘይ ገለ ውፅኢት ተዛዚሙ ነይሩ። ኪም ሩ... | 1,375 |
news-50992038 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-50992038 | ኣብ ቻይና ዝተረኣየ ሓድሽ ቫይረስ ነድሪ ሳምቡእ ጥቡቕ ምርመራ ይግበረሉ ኣሎ | ሰብመዚ ቻይና ንብዙሓት ነበርቲ ከተማ ውሃን ኣብ ዝለኸፈ ዘይተፈለጠ ቫይረስ ነድሪ ሳምቡእ ምርመራ ከካይዱ ጀሚሮም። | እቲ ለበዳ ዉሃን ኣብ ዝተበሃለት ከተማ ተራእዩ ዛጊት ኣስታት 44 ሰባት ረኽሲ እቲ ቫይረስ ክረኣዮም ከሎ፡ ካብኣቶም 11 ኣብ ከቢድ ኩነታት ከምዝርከቡ እቶም ሰበስልጣን ሓቢሮም። ሲንጋፖርን ሆንግኮንግን ካብታ ከተማ ኣብ ዝመጽኡ ተጓዓዝቲ ጥቡቕ ምርመራ ከካይዳ ተገዲደን ኣለዋ። እቲ ቫይረስ ምናልባት ምስቲ ቅድሚ ዓመታት ተራእዩ ዝነበረ ሓደገኛ ቫይረስ ሳርስ ወይ ድማ ቅጽበታዊ ሕማም ኣካላት ምስትንፋስ ዝራኸብ ከይኸውን ስግኣት ኣሕዲሩ'ሎ። ካብ ቻይና ዝተበገሰ ቫይረስ ሳርስ ኣብ 2002/3 ኣብ ዓለም ልዕሊ... | 1,380 |
news-45493614 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-45493614 | ኣብ መዕርፎ ነፈርቲ ትሪፖሊ ሊብያ ብዝተፈፀመ መጥቃዕቲ ሮኬት፡ በረራታት ተቐይሮም | ናብቲ ኣብ ሊብያ ኣብ ስራሕ ዝርከብ እንኮ መዕርፎ ነፈርቲ ትሪፖሊ ድሕሪ ዝበፅሐ ናይ ሮኬት መጥቃዕቲ በረራታት ናብ ካልእ ከም ዝተቐየሩ ተገሊጹ። | መዕርፎ ነፈርቲ ትሪፖሊ ብምኽንያት ጎንጺ ሚሊሻታት ክሳብ ዝሓለፈ ሰሙን ተዓጽዩ ጸኒሑ ኣብቲ ሰሉስ ምሸት ዘጋጠመ መጥቃዕቲ ዛጊት ብዛዕባ ዝወረደ ጉድኣት ዝተረኽበ ሓበሬታ የሎን። ዓለም ለኻዊ መዕርፎ ነፈርቲ ሚቲጋ ትሪፖሊ ብምኽንያት 'ቲ ዝቐነየ ኲናት ተቐናቐንቲ ሚሊሻ ተዓጽዩ ድሕሪ ምጽናሕ ብዓርቢ ኢዩ ተኸፊቱ። ብሕቡራት ሃገራት ዝድገፍ መንግስቲ ንማለቱ ኣብ ትሪፖሊ ዝገዝእ ክኸዉን ከሎ ሚሊሻታት ንዝበዝሐ ክፋል እታ ሃገር ተቆጻጺረምዎ ኣለዉ። እቲ መጥቓዕቲ ካብ ኣሌክሳንድርያ ግብጺ ናብ ትሪፖሊ ትበርር ን... | 1,380 |
41330226 | https://www.bbc.com/tigrinya/41330226 | ኮምሽን መረጻ ኬንያ ግልጽነት ዝጎደሎ መስርሕ ምኽታሉ ቤት ፍርዲ እታ ሃገር ኣፍሊጡ | ላዕለዋይ ቤት ፍርዲ ኬንያ፣ ኮምሽን መረጻ ኬንያ ዳግመ መረጻ ፕሬዚደንት እሁሩ ኬንያታ ምንጻጉ ወቒሱ። | ውጽኢት መረጻ ኬንያ ግልጽነት ዝጎደሎ'ዩ ነይሩ። ደያኑ እቲ ላዕለዋይ ቤት ፍርዲ ሎምዓንቲ ኣብ ዘካየድዎ መጋባእያ፣ ኣብ ዝሓለፈ ወርሒ ነሓሰ ዝተኻየደ ፕሬዚደንታዊ መረጻ 'ግልጽነት ዝጎደሎን ዘይንጹርን' ከምዝኾነ ሓቢሩ። ኮምሽን መረጻ እታ ሃገር፣ ውጽኢት መረጻ፡ ቅድሚ ንህዝቢ ዕላዊ ምዃኑ ከመዘየረጋገጾ ምክትል ሓላፊት ፍትሒ ኬንያ ፊሎመንያ ምዊሉ ገሊጸን። ብመሰረት ውጽኢት ናይቲ ዝሓለፈ መረጻ ፕሬዚደንት እሁሩ ኬንያታ 54%፡ ተወዳዳሪኦም ራይላ ኢዲንጋ ድማ 44% ድምጺ ረኺቦም ምንባሮም ዝዝከር'ዩ። መራ... | 1,381 |
news-46744427 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-46744427 | ኣምባሳደር ሰሜን ኮርያ ኣብ ዓዲ ጥልያን ተሰዊሩ | ትካል ስለያ ደቡብ ኮርያ ንሰበ-ስልጣን እታ ሃገር ኣብ ዝሃቦ መግለጺ፡ ኣምባሳደር ሰሜን ኮርያ ኣብ ዓዲ ጥልያን ቅድሚ ወርሒ ካብ ስርሑ ከም ዝተሰወረ ኣመልኪቱ። | እዚ ላዕለዋይ ዲብሎማት ሰሜን ኮርያ ኣብ ሳልሰይቲ ምዕራባዊት ሃገር ዕቑባ ሓቲቱ ክኸውን ከምዝኽእል'ውን ይዝረብ። ጆ ሶንግ-ጂል፡ ኣብ 2017 ሰሜን ኮርያ ኑኩለራዊ ፈተነ ገይራ ኢላ ዓዲ ጥልያን ነቲ ዝነበረ ኣምባሰደር ምስ ሰጎጎቶ ኣብ ክንድኡ ኮይኑ ዝዋሳእ ዝነበረ ኢዩ። ጆል- ምስ ሓደ ካብቶም ላዕለዎት ሰበ-ስልጣን ሰሜን ኮርያ ዝተዛመደ ምኻኑ ይንገረሉ። ናይ መወዳእታ ካብ ላዕለዎት ዲፕሎማት ሰሜን ኮርያ ሃገሩ ራሕርሑ ዝኸደ ምክትል ኣምባሰደር ኣብ ሎንደን ዝነበረ እዩ። ሚኒስትሪ ጉዳያት ወጻኢ ጥልያን ... | 1,390 |
news-52816816 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-52816816 | ኣብ ልዕሊ ፕሬዝደንት ዝሰሓቐ ኮሜዲያን ናብ ቤት ፍርዲ ቐሪቡ | ንሸሞንተ መዓልታት ተኣሲሩ ዝጸንሐ ታንዛኒያዊ ኮሜዲያን ኢድሪስ ሱልጣን፡ ሎሚ ንጉሆ ኣብ ዳሬሰላም ኣብ ዝርከብ ቤት ፍርዲ ቐሪቡ። | ሱልጣን፡ ብሽም ካልእ ሰብ ዝተመዝገበ ሲም ካርድ ተጠቒሙ ገበን ሳይበር ፈጺሙ ብዝብል ክሲ ተኸሲሱ'ዩ ናብ ቤት ፍርዲ ቐሪቡ ዘሎ። ኮሜዲያን ሱልጣን፡ ኣብ ልዕሊ ናይ ቀደም ስእሊ ፕሬዝደንት ጆን ማጉፉሊ እናስሓቐ ዘርኢ ቪድዮ ኣብ ፌስቡክ ብሰፊሑ ምስ ዘርግሐ'ዩ ዝሓለፈ ሰሙን [ብሰሉስ] ኣብ ትሕቲ ቀይዲ ውዒሉ። እዚ ስእሊ፡ ፕሬዝደንት ጆን ማጉፉሊ ልዕሊ ዓቐኑ ዝኾነ ሱፍ ተኸዲኑ ዝተሰኣሎ እዩ። በዚ ምኽንያት፡ ፖሊስ ኮሜዲያን ኢድሪስ ሱልጣን ናይ ሳይበር ገበን ፈጺሙ፣ ኣብ ልዕሊ ፕሬዝደንት ኣባጭዩ ዝብል ክ... | 1,391 |
news-45807460 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-45807460 | ሞዛምቢክ፡ ቻይናዊ ኣሰጋጋሪ ቀርኒ ሓርሽ ቀይዳ | ፖሊስ ሞዛምቢክ፡ ትሽዓተ ኣቕርንቲ ሓርሽ ካብታ ሃገር ከዉጽእ ንዝፈተነ ቻይናዊ፡ ኣብ ዓለምለኻዊ መዕርፎ ነፈርቲ ማፑቶ ከም ዝሓዘ ኣፍሊጡ። | እቲ ሽሙ ዘይተገለጸ ወዲ 49 ዓመት ቻይናዊ፡ ነቲ ቐርኒ ካብ ኣሉሚንየም ብዝተዳለወ መጠቕለሊ ብምሽፋን ኣብ ባልጅኡ የእቲዩ ከሕልፎ ከም ዝፈተነ ወሃቢ ቃል ፖሊስ ከተማ ማፑቶ፡ ኦርላንዶ ሙዱመን ሓቢሩ። ጥርጡር ንባልጅኡ ከፈትሽ ከሎ እቲ ቐርኒ ከም ዝተረኽበ፡ ሚስተር ሙዱመን ወሲኹ ገሊጹ። እቲ ተታሒዙ ዘሎ ሰብኣይ ኣካል መርበብ ገበነኛታት ክኸዉን ከም ዝኽእል ፖሊስ ይጥርጥር። ጥርጡር፡ ኣብ ርእሰ ከተማ ሞዛምቢክ ማፑቶ ዝቕመጥ ዝነበረ ኮይኑ፡ ነቲ ቐርኒ ናብኡ ዘምጽኡሉ ካልኦት ኣባላት እቲ ጉጅለ ከም ዘለዉ... | 1,391 |
news-53668757 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-53668757 | ድሕሪ ቅትለት ሃጫሉ ብዝተፈጥረ ናዕቢ ኣብ ቀይዲ ዝኣተዉ 9 ሰባት ብዋሕስ ክፍትሑ ቤት ፍርዲ ወሲኑ | ጋዜጠኛ ኦ-ኤም-ኤን (ኦሮሚያ ሜድያ ኔትወርክ) መለሰ ዲሪብሳን ኬንያዊ ጋዜጠኛ ያሲን ጁማን ዝርከብዎም 9 ሰባት ብዋሕስ ክፍትሑ ቤት ፍርዲ ወሲኑ። | ቀዳማይ ደረጃ ቤት ፍርዲ ፌደራል ኣራዳ፡ ኣብ ክሲ መዝገብ እኒ ጪብሳ ዓብዱልከሪም ዝርከቡ ተኸሰስቲ ብዋሕስ ክወጹ አዚዙ። እቶም ተኸሰስቲ ፈጺሞምዎ ንዝተብሃለ ገበን መረዳእታ ስለዘይቀረበ ብ 3000 ሽሕ ብር ዋሕስ ክፍትሑ ከምዝተወሰነ ጠበቦም ኣቶ ከድር ቡሎ ተዛሪቡ። ኣብ መዝገብ በዓል ጪበሳ አብዱልከሪም፡ ጋዜጠኛ ኦኤምኤን መለሰ ዲሪብሳን ኬንያዊ ጋዜጠኛ ያሲን ጁማን ሓዊሱ ሓሙሽተ ሰባት ይርከቡ። ንሳቶም፡ ኣስከሬን ኣርቲስት ሃጫሉ ሁንዴሳ ናብ ኣምቦ ይውሰድ ኣብዝነበረሉ እዋን ብሓይሊ ናብ ኣዲስ ኣበባ ክ... | 1,392 |
news-53619665 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-53619665 | ዶናልድ ትራምፕ፡ ቻይናዊ ትካል ‘ቲክቶክ’ ኣብ ኣሜሪካ ከየገልግል ክፍርም ምዃኑ ሓቢሩ | ፕረዚደንት ዶናልድ ትራምፕ፡ ነቲ ብቻይና ዝውነን ተንቀሳቓሲ ምስልታት ኣብ ማሕበራዊ ሜድያ ዝዝርግሖ መተግበሪ ‘ቲክቶክ’ ኣብ ኣሜሪካ ከየገልግል ክእግዶ ምዃኑ ሓቢሩ። | ትራምፕ ንጋዜጤኛታት ኣብ ዝሃቦ መብርሂ፡ እቲ ናይ ምኽልካል ተግባር ሎሚ ቀዳም ክፍርመሉ ምዃኑ ሓቢሩ ኣሎ። ሰብ መዚ ጸጥታ ኣሜሪካ ብውሳነ ናይ ዶናልድ ትራምፕ ሕጉሳት ከምዘይኮኑ ብምሕባር፡ ቲክቶክ ውልቃዊ ሰነዳት ናይ ሰባት ኣብ ምስናድ ሓጋዚ ምዃኑ ኣብሪሆም። እዚ ተገልገልቱ ካብ መዓልቲ ናብ መዓልቲ ዝውስኹ ዘለዉ ‘ቲክ ቶክ’ ኣብ ኣሜሪካ ጥራይ ወርሓዊ 80 ሚልዮን ሰባት ይጥቀምሉ። ኣሜረካውያን ‘ቲክ ቶክ’ ከይጥቀሙ እንተተኸልኪሎም እዚ ብቻይናዊ ትካል ባይት ዳንስ ዝውነን ቲክ ቶክ ዓቢ ክሳራ ከጋጥሞ ... | 1,394 |
news-55130363 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-55130363 | ሶማልያ ኣብ ኬንያ ዝነበረ ኣምባሳደራ ብምስሓብ፡ ንልኡኽ ኬንያ ሰጒጓ | መንግስቲ ሶማልያ፡ ንኬንያ ብፖለቲካዊ ኢድ ኣእታውነት ብምኽሳስ እዩ፡ ልኡኹ ካብታ ሃገር ክወፅእ ፀዊዑ። | ካብዚ ብተወሳኺ፡ ኣብ ሶማልያ ንዝነበረ ኣምባሳደር ኬንያ ሉቃስ ቱምቦ፡ “ንምዝታይ” ብዝብል ካብ ሃገራ ሰጕጋቶ ኣላ። ሶማልያ፡ ነቲ ኣብ ዝመፅእ ወርሒ ንዝካየድ መረፃ ኣብ ዝሓለፈ 17 መስከረም ዝተበፅሐ ናይ መረፃ ስምምዕ፡ ጁባላንድ ክትነፅጎ ፀቕጢ ትገብር ኣላ ክትብል ድማ፡ ንኬንያ ከሲሳታ። ቀዋሚ ፀሓፊ ሚኒስተር ጉዳያት ወፃኢ ሶማልያ ሞሓመድ ዓሊ ኑር፡ “ኬንያ ኮነ ኢላ ኣብ ውሽጣዊ ጉዳያት ሶማልያ ኢዳ ስለዘእተወት፡ መንግስቲ ሃገራዊ ሉኣላውነት ንምሕላው እዩ እዚ ስጉምቲ ወሲዱ” ኢሉ። “ኬንያ ብርኡይ ... | 1,394 |
news-49724512 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-49724512 | ሰለስተ ሚልዮን ሶርያውያን ስደተኛታት 'ናብ ሃገሮም ክምለሱ ተኽእሎ ኣሎ' | ፕረዚደንት ቱርኪ፡ ሰለስተ ሚልዮን ሶርያውያን ስደተኛታት ናብ ሃገሮም ተመሊሶም ኣብ ሰሜናዊ ክፋል እታ ሃገር ኣብ ዘሎ 'ውሑስ ቦታ' ከዕቁቡ ተክእሎ ከምዘሎ ተዛሪቡ። | ኣብ ቱርኪ ልዕሊ 3.6 ሚልዮን ሶርያውያን ስደተኛታት ኣለዉ እቶም ስደተኛታት ተመሊሶም ከዕቁቡሉ ምዃኑ ዝተሓበረ ዞባ፡ ድሮ ምስ ኣመሪካ ብምትሕብባር ይዳለው ምህላዉ፡ ረሲፕ ጣይብ ኤርዶዋን ገሊጹ። ብኣመሪካ ዝድገፉ ኩርዳውያን ሓይልታት ቅድም ክብል ካብቲ ምስ ቱርኪ ዝዳበው ግዝኣት ሶርያ ከምዘንሰሓቡ ይፍለጥ። ቱርኪ ንኩርዳውያን ሓይልታት ከም ኣሸበርቲ እያ ትሪኦም። ኩርዳውያን ሓይልታት ነዚ ውጥን ናይ ፕረዚደንት ኤርዶዋን ከምዝቃወምዎ ይግመት። ፕረዚደንት ኤርዶዋን ነዚ መግለጺ ዝሃበ፡ ምስ ፕረዚደንት ሩስያ... | 1,400 |
news-46093902 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-46093902 | እገዳ ኣሜሪካ ኣብ ልዕሊ ኢራን፡ ተግባራዊ ክኸውን'ዩ | ሕቡራት መንግስታት ኣሜሪካ ክሳብ ሕጂ ካብ ዝተራእዩ እገዳታት "ዝሓየለ" ዝተብሃለ እገዳ ኣብ ልዕሊ ኢራን፡ ሎሚ ተግባራዊ ክትገብር'ያ። እቲ እገዳ ኣብታ ሃገር ብዙሕ ተቓውሞ ኣለዓዒሉ ኣሎ። | ተቓወምቲ ኣብ ከባቢ ከባቢ ኤምባሲ ኣሜሪካ ኣብ ተህራን ነበር ምምሕዳር ትራምፕ፡ ነቲ ኣብ 2015 ብዝተበጽሐ ስምምዕ ኑክለር፡ ተላዒሉ ዝጸንሐ እገዳታት ብምልኡ ክመልሶ ኢዩ። እዚ እገዳ፡ ንሰደድ ነዳዲ፡ መጉዓዝያ ባህሪ፡ ባንክታትን ቀንዲ ክፋላት ቁጠባን እታ ሃገር ብዙሕ ክጸሉ ኢዩ። ብሰንበት፡ ብኣሽሓት ዝቑጸሩ ኢራናውያን "ሞት ንኣሜሪካ" ኢሎም እናጨርሑ፡ ንዝኾነ ዝርርብ ዘለዎም ተቓውሞ ገሊጾም። ሰራዊት ኢራን'ውን ናይ ምክልኻል ዓቕሙ ንምርኣይ፡ ሰኑይን ሰሉስን፡ ናይ ነፈርቲ ኲናት ልምምድ ከካይድ ምዃኑ... | 1,403 |
48673833 | https://www.bbc.com/tigrinya/48673833 | ኢትዮጵያ፡ ንመድሃኒት ዝለዓለ ካብ ዘኽፍላ ሃገራት ኣፍሪቃ | ኣብ ከም ናይጀርያ፡ ኢትዮጵያ፡ ጋናን፤ ኬንያን ዝኣመሰላ ሃገራት ኣፍሪቓ፡ መድሃኒት ካብቲ ዝግበኦ ዋጋ 30 ዕጽፊ ከቢሩ ከም ዝሽየጥ ሓዲሽ ዝወጸ መጽናዕቲ ይገልጽ። | ኣብ ኣመሪካ ዝመደበሩ ማእከል ዓለማዊ ምዕባለ (CDG) ዝተባሃል ትካል ትሑትን ማእከላይን ኣታዊታት ዘለወን ሃገራት ነቲ ቀንድን ብቕዓቱ ዝተረጋገጸን መድሃኒት ኣብ ምግዛእ ሕጽረታት የጋጥመን ከም ዘሎ የረድእ። ነዚ ጸብጻብ ካብ ዝጸሓፉ ሓንቲ ዝኾነት ኣማንዳ ግላስማን ንቢቢሲ ኣብ ዝሃበቶ ሓበሬታ፡ ብዙሓት ሃገራት ነቲ ብቕዓቱ ዝተረጋገጸ መድሃኒት ካብ ዓቢ ሽም ዘለዎ ትካላት ከም ዘገዝኣ ድሕሪ ምሕባር እንተኾነ፡ ሃገራት ነቲ ብቕዓቱ ዝተረጋገጸ መድሃኒት ካብ ዓቢ ሽም ዘይብለን ትካላት ብሕሱር ክገዝኣ እንተዝ... | 1,406 |
news-45756020 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-45756020 | ክርስትያኖ ሮናልዶ፡ ናይክ ብክሲ ሮናልዶ ኣብ ስክፍታ ከም ዝኣተወ ኣፍሊጡ | ናይክ ኣብ ልዕሊ ተፃዋቲ ኩዕሶ እግሪ ክርስትያኖ ዝቐረበ ክሲ ፆታዊ ዓመጽ ከምዘተሓሳሰቦ ኣፍሊጡ። | ክርስትያኖ ምስ ደገፍቱ ናይክ ኣብ ዘዳለዎ መድረኽ እቲ ኣሜሪካዊ ኩባንያ ዕጥቂ ስፖርት ምስ ክርስትያኖ ናይ 1 ቢልዮን ውዕል ኣለዎ። ኢ ኤ (EA) ስፖርትስ ዝተበሃለ ካልእ ኩባንያ እውን ተመሳሳሊ ስግኣት ከምዘለዎ ገሊፁ'ሎ። ወዲ 33 ዓመት ፖርቹጋላዊ ክርስትያኖ፡ ነቲ ብ2009 ኣብ ልዕሊ ካትሪን ማዮርጋ ተፈፂሙ ዝበሃል ፆታዊ ዓመጽ ከምዘይወዓሎ ተዛሪቡ እዩ። ናይክ ኣብ ዘውፅኦ መግለፂ "እቲ ጉዳይ ብጣዕሚ ኣተሓሳሲቡና'ሎ፡ ብቐረባ ክንከታተሎ ኢና" ኢሉ። ኢ ኤ ስፖርትርስ ብወገኑ "ኣብ ልዕሊ ክርስትያኖ ... | 1,411 |
50078574 | https://www.bbc.com/tigrinya/50078574 | ታንዛኒያ ሕጽረት ከየጋጥም ብምስጋእ 30 ሚሊዮን ኮንዶም ዓዲጋ | ሰበ ስልጣን ታንዛኒያ፡ ኣብዚ ዓመት ኣብታ ሃገር ከጋጥም ንዝኽእል ሕጽረት ኮንደም ንምክልኻል፡ 30 ሚሊዮን ኮንደም ከም ዝዓደጉ ገሊጾም። | ብዙሓት ኣብ ኮንደም ብዝተርኣየ ወሰኽ ዋጋ ዝተሻቐሉ ኮይኖም፡ ብወገን መንግስቲ ዝነበረ ቐረብ ከም ዘንቆልቆለ ይግለጽ። ማእከል ንግድን ቱሪዝምን ኣብ ዝኾነት ከተማ ዳሬ ሰላም ዘለው ትካላት፡ ነቲ ብናጻ ዝወሃብ ዝነበረ መከላኸሊ ጥንሲ ይህቡ የለውን። "ገለ ድኳናት፡ መዓለም እቲ ኮንደም መሰረት ገይሮም ንሓደ ኮንደም 3 ሽሕ ሽሊንግ ታንዛኒያ [ ሓደ ዶላር] ወይ'ውን 10 ሽሕ ሽሊንግ ታንዛኒያ ይሸጡዎ ኣለው። ድሕሪ ሕጂ፡ ንሕና ብናጻ ክነቕርበሎም ስለ ዘይንኽእል፡ ዓማዊል ናይ ባዕሎም ኮንደም ሒዞም ክመጽኡ ... | 1,414 |
news-54031516 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-54031516 | ናሚቢያ ብኮሮናቫይረስ ዝተታሕዘ ሰብ ዝፈልዩ ኣኽላባት ተሰልጥን ኣላ | ናሚቢያ ኮሮናቫይረስ ዝተትሓዘ ሰብ ብጨና ዝፈልዩ ኣኽላባት ኣሰልጢና ናብ ስራሕ ብምውፋር ኣብ ኣፍሪቃ ቀዳመይቲ ሃገር ንምዄን ትሰርሕ ከምዘላ ሰበስልጣን እታ ሃገር ኣፍሊጦም። | ዩኒቨርሲቲ ናሚቢያ ክፍሊ ትምህርቲ ሕክምና እንስሳ ንኮሮናቫይረስ ብጨና ዝፈልዩ ኣኽላባት የሰልጥን ከምዘሎ ተገሊጹ። ነቶም ዝሰልጠኑ ኣኽላባት ናብ መዕርፎ ነፈርትን ዶባትን ብምልኣኽ በቲ ቫይረስ ዝተትሓዘ ሰብ ፈልዮም ክሕብሩ ከምዝግበር ጋዜጣ ናሚቢያን ኣብቲ ዩኒቨርሲቲ መምህር ንዝኾነ ኮናርድ ብራያን ብምጥቃስ ጸብጺባ። መምህር ክፍሊ ሕክምና እንስሳ ዝኾነት ኣልማ ራት ብወገና እቶም እንስሳታት ኮሮናቫይረስ ንዝሓዞ ሰብ ብጨና ዝፈልዩሉ ብቕዓት 95 ሚኢታዊት ዕውት ከምዝኾነ ሓቢራ። እቲ መስርሕ ስልጠና ኮሮናቫ... | 1,418 |
news-50285678 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-50285678 | ኣብ ክልል ኦሮሚያ በዝተኸሰቱ ጎንጽታት ዝሞቱ ሰባት 86 ከም ዝበጽሐ ተገሊጹ | ቅድሚ ሰሙን ኣብ ክልላት ኦሮሚያን ሃረሪን ብዝተወልዑ ጎንጽታት ናይ ዝሞቱ ቁጽሪ ሰባት 86 ከም ዝበጽሐ ቀዳማይ ሚንስትር ኣብዪ ኣሕመድ ትማሊ ኣብ ዝሃቦ መግለጺ ሓቢሩ። | ትማሊ ሰንበት ኣማሲዩ ኣብ ዝሃቦ መግለጺ፡ ካብ ሞንጎ'ቶም ዝሞቱ እቶም 76 ብሓድሕዳዊ ጎንጺ ከም ዝተቐተሉ ተዛሪቡ። 10 ድማ ኣባላት ጸጥታ ብዝወሰድዎ ስጉምቲ ህይወቶም ከም ዝሰኣኑ ኣረጋጊጹ። ግዳያት ሞት ዝኾኑ ዜጋታት ብብሄር፣ ጾታን ሃይማኖትን ዘርዚሩ ዘቕረበ እቲ ቀዳማይ ሚንስትር፡ 82 ደቂ ተባዕትዮ 4 ደቂኣንስትዮ ምዃኖም ገሊጹ። ከምዚ ዝበለ ጎንጺ ክኽሰት ከሎ፡ ኣብ ልዕሊ ሓደ ብሄር ወይ ሃይማኖት ጥራይ ዘይኮነስ፡ ንኹሉ ከም ዝትንክፍ'ውን ኣረዲኡ። "ዝሓለፉ ጌጋታት ብምእራም ብኻልእ ገጽ ከኣ ሰላ... | 1,420 |
news-44151128 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-44151128 | ስልጣን ፕረዝደንት ፒዬር ንኩሩንዚዛን ክሳብ 2034 ንኽናዋሕ ዘኽእል ህዝባ-ውሳነ ሎሚ መዓልቲ ክካየደ'ዩ። | ኣብ ሕገ-መንግስቲ ብሩንዲ ዝካየድ ህዝበ ውሳነ ንስልጣን ፕረዚደንት ንኩሩንዚዛ ክሳብ 2034 ከናውሖ ይኽእል። | ኣብ 2015 ንፕረዚደንትነት ብምውድዳሮም ምኽንያት ምውላዕ ጎንፂ ከም ምዃኑ ብተወሳኺ፡ ዘይተዓወተ ፈተነ ዕላዋ ክካየድ ምኽንያት ኮይኑ ነይሩ። እቲ ህዝበ ውሳነ ግዜ ስልጣን ፕረዚደንት ካብ ሓሙሽተ ናብ ሸውዓተ ክዓቢ ወይ ድማ ብዝነበሮ ክቕፅል ንምግባር'ዩ። ቀዳማይ ሚንስትር ንክህልው ዘፍቅድ ስርዓት'ውን ክዝርጋይ ዘኽእል ምርጫ ክቕርበሉ'ዩ። ተጣበቕቲ ሰብኣዊ መሰላት፡ እቲ ሕጊ ነቲ ዝደልይዎ ምምሕያሽ ከማልአሎም፤ ጎንፂ፣ ወፅዓን ስግኣትን ንክነግስ ሰሪሖም ክብል ነቶም ፕረዚደንት ይነቅፍ። እቲ ዝካየድ ህዝ... | 1,423 |
news-48591126 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-48591126 | ብዙሓት እጽዋት ካብ ምድረ-ገጽ ይጠፍኡ ምህላዎም ንሃለዋት ሰባት የስግእ ኣሎ | ኣብ ዝሓለፉ 250 ዓመታት 600 ዝጽግዑ እጽዋት፡ ካብ ምድረ-ገጽ ከም ዝጠፍኡ፡ ሓደ ሓድሽ መጽናዕቲ ሓቢሩ። | እቲ መጽናዕቲ፡ 600 ዝጽግዑ እጽዋት ካብዛ መሬት ምጥፍኦም፡ ንፍጥረታት ዘስግእ'ዩ ዝብል ናይ መጠንቀቕታ መልእኽቲ'ውን ኣመሓላሊፉ። እዚ ቑጽሪ፡ ኣብ ተመሳሳሊ እዋን ካብ ምድረ-ገጽ ካብ ዝጠፍኡ፡ መጥበውቲ እንስሳትን ኣብ ማያዊ ኣካለት ዝርከቡ እንስሳትን ብክልተ ዕጽፊ ዝዛይድ ምኻኑ እዩ ዝሕበር። እቶም ተመራመርቲ ከም ዝበሉዎ፡ እቶም ዝጠፍኡ ዘለው እጽዋት ብተፈጥሮአዊ ኸይዲ ክጠፍእሉ ካብ ዝግባእ 500 ዕጽፊ ዝቐልጠፈ'ዩ። ኣብ ዝሓለፈ ወርሒ ግንቦት፡ ውድብ ሕቡራት ሃገራት፡ ሓደ ሚሊዮን ኣትክልቲ እንስሳ... | 1,423 |
news-53333534 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-53333534 | ኣብ ኢትዮጵያ ለበዳ ንፍዮ ከምዘጋጠመ ሚንስትሪ ጥዕና እታ ሃገር አፍሊጡ | ሚንስትሪ ጥዕና ኢትዮጵያ ኣብ ዝሓለፉ ኣዋርሕ ኣብ ኩለን ክልላት እታ ሃገር ለበዳ ንፍዮ ከምዝተርኣየ ንመራኸቢ ብዙሃን ሓቢሩ። | ኣብቶም ዝሓለፉ ምኽንያታት ክታበት ኣብ ምሃብ ምዝሕሓል ከምዝነበረ ሚንተር ጥዕና ዶክተር ሊያ ታደሰ ተዛሪባ። በቲ ለበዳ ዝተጠቕዑ መብዛሕቲኦም ትሕቲ ሓሙሽተ ዓመት ዝርከቡ ህጻናት ከምዝኾኑ ዝሓበረት ዶክተር ሊያ፡ ካብዚኦም እቶም ልዕሊ ፍርቂ ነቲ ክትባት ዘይወሰዱ ምዃኖም ኣፍሊጣ። ብምኽንያት ሕጽረት ግንዛበ ስሩዕ ክታበታት ዘይምውሳድ፣ ክትባት ጀሚርካ ምቁራጽ፣ ኣብ ዓመትን ሰለስተ ወርሕን ዕድመ ህጻናት ዝወሃብ ክታባት ዘይምኽታብ ንምግፋሕ እቲ ሕማም ከም ምኽንያት ዘርዚራ። ብሰንኪ ለበዳ ኮሮናቫይረስ ድማ ... | 1,425 |
news-53441095 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-53441095 | ኣፍሪቃ፡ ኣብ ጋቦን ንፈለማ እዋን ጓልኣንስተይቲ ቀዳማይቲ ሚንስትር ተሸይማ | ፕረዚደንት ጋቦን ዓሊ ቦንጎ ንክሪስትያኔ ኦሶውካ ራፖንዳ ኣብታ ሃገር ፈላመይቲ ጓል ኣንስተይቲ ቀዳመይቲ ሚንስትር ብምግባር ሸይሙ። | ክሪስትያኔ ራፖንዳ ኣብ ታሪኽ እታ ምዕራብ ኣፍሪቃዊት ሃገር ፈላሚት መራሒት መንግስቲ ክትኸውን'ያ። ጓል 56 ዓመት ክሪስትያኔ ኣብቲ መዝነት ን18 ኣዋርሕ ካብ ዝጸንሐ ኮጌ ቤካሌ'ያ ስልጣን ክትርከብ። "እዛ ሓዳሽ ቀዳመይቲ ሚንስትር ቀደምነት ክትህቦም ትጽቢት ዝግበረሎም ጉዳያት፤ እቲ ሓደ ቁጠባዊ ምምሕያሽ ምምጻእ እዩ" ኢሉ ብስም ዋና ከተማ እታ ሃገር ዝጽዋዕ ዌብሳይት ላ ሊበርቪለ። ብዘይካ'ዚ ብሰንኪ ለበዳ ኮሮናቫይረስ ኣብ ቁጠባዊ ጸገም ንዝኣተዉ ዜጋታት ጋቦን ማሕበራዊ ሓገዛት ክትገብር እውን ትጽቢት... | 1,427 |
news-49239835 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-49239835 | ሊብያ፡ ኣብ መርዓ ኣብ ዝካየደሉ ቦታ ብዝተፈጸመ መጥቃዕቲ 42 ሰባት ተቐቲሎም | ኣብ ደቡብ-ምዕራብ ሊብያ፡ ሓይልታት መራሒ ዓማጺ ጉጅለ ጀነራል ካሊፋ ሃፍጣር ብዝፈጸምዎ መጥቃዕቲ ኣየር ብውሑድ 42 ሰባት ከም ዝተቐተሉ ሰበስልጣን ኣፍሊጦም። | ሓይልታት ጀነራል ሃፍጣር ንሲቪል ዜጋታት ዒላማ ከም ዘይገበሩ ገሊጾም እቶም ግዳያት ሙርዙቕ ኣብ ዝተበሃለት ከተማ ኣብ ሓደ መርዓ ዝተኣከቡ ሰባት ምንባሮም ድማ ጸብጻባት የመልክቱ። ኣብ ምዕራባዊ ሊብያ ዝነቆጡ ሓይልታት ጀነራል ሃፍጣር ብወገኖም፡ ብሰንበት ነቲ መጥቃዕቲ ከም ዝፈጸሙ ብምእማን ንሲቪል ዜጋታት ዒላማ ከም ዘይገበሩ ገሊጾም። ንነዊሕ ዓመት ንሊብያ ዝመርሐ ሞዓመር ቃዛፊ ብ2011 ካብ ስልጣኑ ካብ ዝእለ፡ እታ ሃገር ኣብ ከቢድ ዘይምርግጋእ ትርከብ። መረዳእታ ትካል ጥዕና ዓለም ከም ዝሕብሮ ኣብ ... | 1,430 |
news-46257689 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-46257689 | ደቡብ ኣፍሪቃ፡ ራማፎሳ ንጎስጓስ ምርጫ ዝረኸቦ ገንዘብ ክመልስ'ዩ | ፕሬዝደንት ደቡብ ኣፍሪቃ ስሪል ራማፎሳ፡ ንጎስጓስ ምረጹኒ ብገበን ብልሽውና ካብ ዝተኸሰሰ ትካል ዝተበርከተሉ 35 ሽሕ ዶላር ክመልስ'ዩ። | እዚ ባሳሳ ዝተብሃለ ትካል፡ ዓብዪ መኽሰብ ዘምጽኡ ኮንትራት መንግስቲ'ኳ እንተወሰደ ምጽራይ ይካየደሉ'ዩ ዘሎ። ራማፎሳ ኣቐዲሙ ንኣባላት ባይቶ ሃገሩ፡ እቲ ገንዘብ ንወዱ ኣብቲ ትካል ናይ ምምኻር ኣገልግሎት ዝተኸፈሎ'ዩ ኢሉዎም ነይሩ። ድሒሩ ግና፡ ንዕኡ ዝተለገሰሉ ገንዘብ ከምዝኾነ ገሊጹ፤ ኣንጻር ብልሽውና ክቃለስ'የ ንዝበሎ መብጽዕኡ ድማ ኣናኢስዎ ይብል ጸብጻብ ኤዲተር ቢቢሲ ኣፍሪቃ ዊል ሮዝ። ሽዱሽተ ሕዳር 2018፡ ራማፎሳ ንኣባላት ባይቶ እታ ሃገር መብርሂ እንትህብ፡ ካብ ትካል ባሳሳ ዝተረኽበ ገንዘ... | 1,434 |
news-45845091 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-45845091 | ታንዛንያዊ ቢልየር ብዘይተፈልጡ ዕጡቓት ተጨውዩ | ፓሊስ ታንታዝያ፡ ነቲ ወዲ 43 ዓመት ዝኾነን ኣዝዩ ሃብታም (ቢልየነር) መሓመድ ደውጂ ኣብ ምድላይ ከም ዝርከብ ተፈሊጡ። | እቲ ዝናኣሰ ኣፍሪቃዊ ቢልየነር ታንዛንያዊ መሓመድ ደውጂ ቢልየነር መሓመድ ደውጂ፡ ትማሊ ረፍዲ'ዩ ካብ ሓደ ኣብ ከተማ ዳሬሰላም ዝርከብ ፍሉጥ ሆቴል ብገጾም ዝተሸፈኑ ዕጡቓት ተጨውዩ። ፓሊስ'ታ ሃገር ክልተ ካብቶም ጨወይቱ፡ ጻዓዱ ምዃኖም እኳ እንተሓበረ፡ መንነት ናይቶ 12 ድሮ ኣብ ቀይዲ ኣእትይዎም ዘሎ ሰባት ግን ብወግዒ ኣይገለጸን ዘሎ። ፓሊስ ብዛዕባ ምጽራይ ናይቲ ጉዳይ ዝሃቦ ዝኾነ ይኹን መብርሂ የለን። መሓመድ ደውጂ፡ ኣብቲ ሃገር ''ሞ'' ተባሂሉ ዝጽዋዕ ኮይኑ፡ እቲ ብዛዕባ ሃብታማት ዓለም ዓመታ... | 1,434 |
news-54009153 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-54009153 | ኬንያ ንኣልሸባብ ይምውሉ’ዮም ናይ ዝበለቶም ዜጋታታ ርእሰ ማሎም ኣደስኪላቶ | ኬንያ ንኣልሸባብ ይምውሉ’ዮም ኢላ ናይ ዝኸሰሰቶም ትሽዓተ ሰባት ርእሰ ማሎም ከምዘደስከለቶ ተገሊጹ። | ሚኒስተሪ ሃገራዊ ጸጥታ ኬንያ፡ እቲ ስጉምቲ ኣካል ናይ'ቲ ኣንጻር ግብረሽበራ ዝግበር ዘሎ ቃልሲ ምዃኑ ብምግላጽ ካብ ውሽጢ ኬንያ ክምንጩ ዝኽእል ‘ዘቤታዊ ግብረሽበራ’ ንምቑጻይ ተባሂሉ ዝተወሰደ ስጉምቲ ምዃኑ ገሊጹ። ሚኒስተር ፍሬድ ማትያንጊ እቲ ምድስካል ርእሰ ማል ናይ ትሽዓተ ኬንያውያን “ብድሕሪ ሕጂ ኣብ ውሽጢ ዶባትና ኮይኑ ንኣልሸባብ ዝምውል ኣካል ከምዘይህሉ ንምርግጋጽ ዝወሰድናዮ እዩ” ኢሉ። እቲ ሚኒስተር ኣልሸባብ ሰባት ብምኽታብ፡ ኣብዚ ዞባ ክተኽሎ ዝደሊ ተግባራት ግብረሽበራን ሕሉፉነትን ሰባት... | 1,444 |
news-56493335 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-56493335 | ንፕረዚደንት ፖላንድ ኣንድሬጅ ዱዳ፡ 'ደንቆሮ' ኢሉ ዝጸረፈ ጸሓፊ ተኸሲሱ | ሓደ ውሩይ ፖላንዳዊ ጸሓፍን ጋዜጠኛን ንፕረዚደንት ፖላንዳ ኣንድሬጅ ዱዳ ኣብ ወርሒ ሕዳር ኣብ ፌስ ቡክ 'ደንቀሮ' ኢሉ ስለዝጸረፎ ክሳብ ሰለስተ ዓመታት ከእስሮ ዝኽእል ክሲ ቐሪብዎ። | እቲ ጃኩበን ዙልኩዚክ ዝተብሃለ ውሩይ ፖላንዳዊ ጸሓፍን ጋዜጠኛን፡ እቲ ፕረዚደንት ነቲ ኣመሪካ ትኽተሎ ዓይነት ፕረዚደንታዊ ምርጫ ዋላ ሓንቲ ከምዘይርድኦ ንፕረዚደንት ጆ ባይድን ብትዊተር ምስ ጸሓፈሉ'ዩ፡ እዚ ዘይርድኣካ እንተኾይንካ ድኣ ደንቆሮ ኢኻ ኢሉ ጽሒፍሉ። ፖላንድ ንመራሒ ሃገርን ንመራሕቲ ሃይማኖትን ዝጸረፈ ዘቕጽዕ ተሪር ሕጊ ዘለዋ ሃገር እያ። ኣኽባሪ ሕጊ ነቲ ብጃኩበን ዙልኩዚክ ኣብ ወርሒ ሕዳር ዝተጸሓፈ ጽሑፍ ወጋእን ዘይቕብሉን'ዩ ኢልዎ ኣሎ። ጃኩበን ዙልኩዚክ፡ እቲ ኣንጻሩ ዝተለዓለ ክሲ ቅ... | 1,446 |
news-43252585 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-43252585 | ኣብ ኣውሮፓ ዘጋጠመ በረድ ዝተሰከመ ንፋስ መገዲታት ንኽዕፀዉ ምኽንያት ኮይኑ | ኣብ ኣውሮፓ ተፈጢሩ ብዘሎ ሓያል ዛሕልን በረድ ዝሓወሰ ንፋስን ቁፅሪ ዝሞቱ ሰባት ናብ 55 በፂሑ። | ዓለማዊ ትካል ጥዕና ብፍላይ ድኻታት፣ ገዛ ዘይብሎምን ስደተኛታትን ነቲ ዛሕሊ ተቓላዕቲ ከምዝኾኑ ሓቢሩ። "ዛሕሊ ብዝፈጥሮም ሕማማት ኣብ ዝጥቅዑ ኣረጋውያን፣ ህፃናት፣ ሕዱር ሕማማት ዝነበሮምን ኣእምሮኣውን ኣካላውን ፀገማት ጥዕና ዘለዎምን ይርከብዎም" ክብል ኣብ መግለፂኡ ኣጠንቂቑ። እቲ ዛሕሊ ኣብ እንግሊዝ "ኣራዊት ምብራቕ" ብዝብል ክፍለጥ ከሎ፡ ኣብ ሆላንድ ድማ "ድቢ ሳይቤርያ" ክብሉ ይፅውዕዎ። ኣብ መዕልቦ ነፈርቲ ደብሊን ዝግበሩ ኣታውን ወፃእን በረራታት ተቛሪፆም'ዮም። ምስቲ ኣብ ኣገልግሎት ዝፍጠር... | 1,449 |
news-50389494 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-50389494 | ዋና ፈጻሚ ስራሕ ትዊተር ኣብ ኢትዮጵያ ወይ ናይጀርያ ነዊሕ እዋን ንምጽናሕ ድልየት ኣለዎ | ዋና ፈጻሚ ስራሕ ትዊተር ጃክ ዶርሰይ ኣብ ኢትዮጵያ ወይ ናይጀርያ ሽድሽተ ኣዋርሕ ንምጽናሕ ድልየት ከምዘለዎ ሓንቲ ዲፕሎማት እንግሊዝ ሓቢራ። | ኣብ ናይጄርያ ላይለዋይ ኮሚሽነር እንግሊዝ ካትሪዮና ሊያንግ ብትዊተር ኣብ ዝዘርግሓቶ ሓበሬታ፡ መስራትን ዋና ፈጻሚ ስራሕን ማሕበራዊ መራኸቢ ትዊተር ጃክ ዶርሰይ፡ ትካሉ ኣብ ኣፍሪቃ ዘለዎ ዕዳጋ ንምዕባይ ዓሊሙ ሽድሽተ ወርሒ ክጸንሕ ትልሚ ኣለዎ ኢላ። ኣብ ዝመጽእ ሓድሽ ዓመት [2020] ናብ ኣፍሪቃ ብምምጻእ፡ ካብ ክልትኤን ሃገራት ኣብ ሓዲአን ንምጽናሕ ከምዝሓሰበ'ውን ገሊጻ። ካብዘን ክልተ ኣፍሪቃውያን ሃገራት ኣብ ሓዲአን ሽድሽተ ወርሒ ንምጽናሕ ዝመረጸሉ ምኽንያት ከኣ ኣብታ ኣህጉር ብዘለወን ብዝሒ ህ... | 1,450 |
news-48927633 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-48927633 | ኣብ ክልል ቤኒሻንጉል ብዝተፈፀመ መጥቃዕቲ ዝተጠርጠሩ ሰባት ኣብ ቀይዲ ኣትዮም | ኣብ ማንዱራ፡ ክልል ቤኒሻንጉል ብዝተፈፀመ መጥቃዕቲ ዝተጠርጠሩ ሰባት ኣብ ቀይዲ ኣትዮም። | ኣብ ቤኒሻንጉል ማንዱራ ኣብ ዝበሃል ወረዳ ብዝተልዓለ ጎንፂ፡ 14 ጥርጡራት ኣብ ቀይዲ ከምዝኣተዉ ጉዳያት ኮምዩኒኬሽን እቲ ክልል ኣፍሊጡ። እቲ ቤት-ፅሕፈት፡ ንሓላፊ ቢሮ ህንፀት ሰላምን ፀጥታን ኣይተ ኣበራ ጠቒሱ ከምዘፍለጦ፡ ነቲ ዝተፈጠረ ጎንፅን ቅትለትን ብምውዳድ ዝተጠርጠሩ ሰባት ኣብ ቀይዲ ኣትዮም። ምስቲ ዘጋጠመ ጎንፂ ተኣሳሲሩ፡ ብርክት ዝበሉ በላሕቲ ነገራትን ብረታትን ካብ ጥርጡራት ከም ዝተተሓዙ ድማ ተገሊፁ። ኣብ ክልል ቤንሻንጉል ኣብ ዞባ መተከልን ወረዳ ማንዱራን፡ ካብ ዝሓለፈ ሰንበት ጀሚሩ ... | 1,451 |
49858059 | https://www.bbc.com/tigrinya/49858059 | ፖሊስ ኣዲስ ኣበባ 55 ኣብ በዓል ዳሜራ ዝተሳተፉ ኣመንቲ ኣሲሩ ተባሂሉ | ፖሊስ ኣዲስ ኣበባ 55 ኣብ በዓል ዳሜራ ዝተሳተፉ ኣመንቲ ኣሲሩ ክብል ሃገረስብከት ኣዲስ ኣበባ ኦርቶዶክሳዊት ቤተክርስቲያን ኣፍሊጡ። | በዓል ዳሜራ ኣብ 'መስቀል ኣደባባይ'፡ ኣዲስ ኣበባ ተኸቢሩ ሓላፊ ርክብ ህዝብን ፈጻሚ ጉዳያትን ናይቲ ሃገረስብከት መላከ ህይወት ኣባ ወልደየሱስ ሰይፉ: ንቢቢሲ ከም ዝገለጹዎ 33 ካብቶም ኣብ ትሕቲ ቀይዲ ዝኣተው ምእመናን፡ ኣብ ልዕሊ'ታ ቤተክርስትያን ዝፍጸም መጥቃዕቲ ደው ክብል ዝጽውዕ ጽሑፍ ዘለዎ ማልያታት ብምኽዳኖም ከም ዝተኣስሩ ተዛሪቦም። 'ናይ ቤተክርስትያን ጉዳይ የገድሰኒ'ዩ'፡ 'ምቅጻል ቤተክርስትያን ደው ይበል' ዝብሉ ጽሑፋት ከም ዝነበርዎም ኣባ ወልደየሱስ ጠቒሶም። 12 ካብኣቶም ድማ፡ በሊ... | 1,454 |
news-44249277 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-44249277 | ሞርጋን ፈሪማን፡ ንዝቐረቦ ፆታዊ ትንኮያ ይቕሬታ ሓቲቱ | ኣመሪካዊ ህቡብ ተዋሳኣይ ሞርጋን ፍሪማን ፡ ብሸሞነተ ደቃንሰተዮን ካልኦት ሓያለ ሰባትን ውዒልዎ ዝተባሃለ ጾታዊ ተግባር ኣምለኪቱ ይቕሬታ ሓቲቱ። | ሞርጋን ፍሪማን፡ ንጓል ኣንስተይቲ ዘይምችኡነት ክስማዓ "ብፍጹም ዕላማይ" ኣይነበረን ይብል። ኣብ ኮሜድያዊት ፊልም "ባንክ ሮበሪ" ከም ተሓጋጋዚት ፕሮዳኽሽን ኮይና ትሰርሕ ዝነበረት ሃርቨይ ወይንስተይን ንሲኤንኤን( CNN) ከምዚ ክትብል ተዛሪባ። "ንኣዋርሕ ኣብ ስራሕ ኣብ ዝነበርናሉ እዋን በተዳጋጋሚ ከዳነይ እናቀልዐ ናይ ውሽጢ ስረ ገይርኪዶ ኣናበለ የሸግረኒ ነይሩ" ኢላ። ወዲ 80 ዓመት ህቡብ ተዋሳኣይ ሞርጋን ፍሪማን ኮነ ኢሉ ንዝኾን ሰብ ዘይምችኡንትን ዘይክብረተን ክስምዖ ዝገበሮ ነገር ከምዘይኮነ ... | 1,458 |
news-43252586 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-43252586 | ብበረድ ንዝተትሓዙ ዘወርቲ መኪና ንምድሓን ሰራዊት እንግሊዝ ፃውዒት ቀሪቡሉ | ብጠንቂ'ቲ ኣብ ኣውሮፓ የጋጥም ዘሎ ከቢድ ዛሕልን በረድን ዝሞቱ ሰባት 55 ከምዝበፅሐ ተገሊፁ። | እቲ ኩነታት ዘተሓሳሰቦ ዓለማዊ ትካል ጥዕና ብፍላይ ድኻታት፣ መንበሪ ገዛ ዘይብሎምን ስደተኛታትን ብዝያዳ ተቓላዕቲ ክኾኑ ከምዝኽእሉ ሓቢሩ። "ኣረጋውያን፣ ህፃናት፣ ሕዱር ሕማማት ዘለዎም፣ ግዳያት ፀገም ኣካለውን ኣእምሮኣውን ጥዕና ዝኾኑ ሰባት ብሰንኪ ዛሕሊ ንሕማማት ካብ ዝቃልዑ'ዮም" ኢሉ። ነቲ ዛሕሊ ዝተፈላለዩ ኣስማት ተዋሂብዎ'ሎ። ኣብ እንግሊዝ "ኣራዊት ምብራቕ" ክበሃል ከሎ፡ ሆላንዳውያን "ድቢ ሳይበርያ" ክብሉ ይፅውዕዎ። ኣብ መዕልቦ ነፈርቲ ደብሊን ዝካየዱ ኣታውን ወፃእን በረራታት ተቛሪፆም። እ... | 1,460 |
news-43628855 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-43628855 | እስራኤል ኣፍሪቃዉያን ስደተኛታት ናብ ሃገራት ምዕራብ ክትሰድድ በጺሓቶ ዝነበረት ስምምዕ ኣጊዳ | ቐዳማይ ሚኒስትር እስራኤል ቤንጃሚን ኔታኒያሁ ኣብ ዙርያ ኣፍሪቃዉያን ስደተኛታት ምስ ኤጀንሲ ስደተኛታት ዉድብ ሕቡራት ሃገራት በጺሐሞ ዝነበረ ስምምዕ ንግዚኡ ጠጠዉ ክብል ከምዝገበሩ ኣፍሊጦም። | እዚ ስምምዕ ዕላዊ ምስ ኮነ ድሕሪ ዝተወሰኑ ሰዓታት ኣብዝሓ ስደተኛታት ኣብ ዝርከብሉ ደቡብ ቴል ኣቪቭ ከይዶም ምስ ገለ ነበርቲ ክራኸቡ ከምዝደልዩ ብምግላጽ እቲ ስምምዕ ጠጠዉ ኢሉ ክጸንሕ ኣለዎ ኢሎም። እዚ ዉሳነ ካብቲ ዝመርሑዎ ጥምረት ተቓዉሞ ከምዘስዓበ ይንገር። ምስ ኤጀንሲ ስደተኛታት ዉድብ ሕቡራት ሃገራት ዝተበጽሐ ስምምዕ ሓሙሽተ ዓመት ብዘይሕጋዊ መገዲ ናብ እስራኤል ዝኣተዉ ዕቑባ ዝሓቱ ዘለዉ ኣስታት 16 ሸሕን 250 ስደተኛታት ናብ ሃገራት ምዕራብ ክልኣኹ ዝጠልብ እንትኾን፡ ሃገራት ጀርመን፣ ጥል... | 1,466 |
news-53143852 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-53143852 | ዞባ ወላይታ፡ ክልል ክኸውን ወሲኑ | ኣብ ክልል ደቡብ ኢትዮጵያ ዝርከብ፡ ዞባ ወላይታ፡ ሎሚ መዓልቲ ኣብ ዘካይዳ ህጹጽ ኣኼባ፡ ብሄራዊ ክልላዊ መንግስቲ ክምስረት ወሲኑ። | እቲ መግለጺ ከምዝብሎ፡ ቤት ምኽሪ እቲ ዞባ ሕገ መንግስታዊ 'መሰል ዓርሰ ምሕደራ' ተጠቒሙ እቲ ክምስረት ዝወሰኖ ክልል፡ 'ብሄራዊ ክልላዊ መንግስቲ ወላይታ' ከምዝበሃልን ርእሰ ከተምኡ ኣብ ወላይታ ሰዶ ከምዝኸውንን ኣፍሊጡ። ድሕሪ ሕዚ ቤት ምኽሪ ክልል ደቡብ ዝኾነ ይኾን ንወላይታ ዝትንክፍ ውሳነ ቅድሚ ምውሳኑ፡ ብቤት ምኽሪ እቲ ዞባ ክረአን ክሓልፍን ከምዘለዎ'ውን ጸዊዑ። ኣብ ልዕሊ'ቲ መሓውር ጸጥታ እቲ ክልል'ውን እምነት ከምዘይብሉ ገሊጹ'ሎ። ብዘይካ'ዚ፡ ነቲ ውሳነ ሕጋዊ መልክዕ ዘትሕዝን ዘተግብርን... | 1,467 |
news-46046737 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-46046737 | ቦርድ መረፃ፡ ናፃን ተኣማንን ንምግባር ምምሕያሽ ክግበረሉ እዩ፡ ኣብይ ኣሕመድ | ቀዳማይ ሚኒስተር ኣብይ ኣሕመድ ኣብ ፍራንክፈርት ንኢትዮጵያውያን ኣብ ዘስመዖ ዘረባ፡ ኣብ ትካላት ፍትሒ፣ ፀጥታን መረፃ ቦርድን ተኸታታሊ ናይ ለውጢ ስጉምቲ ከምዝውሰድ ተዛሪቡ። | ትካላት ፍትሒ ገለልተኛን ተኣማንን ንምግባር ዘኽእሉ ስጉምትታት፡ ናይ ፆታ ተሳትፎ 'ውን ኣብ ግምት ኣእትዩ ከምዝሳለጥ፡ እቲ ቀዳማይ ሚኒስተር ሓቢሩ። ኣብ ኣውሮፓ ዝቕመጡ ኢትዮጵያውያን ኣብ ፍራንክፈርት ኣብ ዝተኣከብሉ መደረ ዘስመዐ ኣብይ ኣሕመድ፡ ኢትዮጵያ ተለዊጣ ንዜጋታታ እትምቹ ዓባይ ሃገር ከምትኸውን "ይኣምን! ተስፋ'ውን እገብር!" ኢሎም። ኣብ ዘረብኡ፡ ሰራዊት ምክልኻል ሃገር ዘበናውን ነታ ሃገር ዝምጥንን ንምግባር ይስራሕ ከምዘሎ እውን ሓቢሩ። ኣብ ኢትዮጵያ፡ ዘስግኡን ተስፋ ዘስንቑን ኩነታት ይ... | 1,470 |
news-51046481 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-51046481 | ኖርወይ፡ ኤርትራውያን ዝርከብዎም 600 ስደተኛታት ካብ ሩዋንዳ ክትወስድ እያ | ኖርወይ፡ ካብ መዳጎኒታት ሊብያ ወጺኦም ኣብ ሩዋንዳ ንዝጸንሑ ኤርትራውያን ዝርከብዎም 600 ስደተኛታት ክትወስድ ምዃና ገሊጻ። | ኣብ መዓስከር ጋሹራ ዘለዉ ስደተኛታት፡ መብዛሕተኦም ኤርትራውያንን ሶማላውያንን እዮም ኒው ታይምስ ዝበሃል ጋዜጣ ሩዋንዳ ንሚኒስተር ጉዳያት ወጻኢ እታ ሃገር ጠቒሱ ኣብ ዘስፈሮ ጽሑፍ፡ ድሮ ሽወደን ሸውዓተ ስደተኛታት ወሲዳ ከምዘላን ኖርወይ ድማ 500 ክትወስድ ከምእተሰማመዐትን ገሊጹ ነይሩ። ሚኒስተር ፍትሒ ኖርወይ ንሮይተርስ ኣብ ዝለኣኾ መግለጺ ድማ፡ ኣብ 2020 ኖርወይ 600 ስደተኛታት ካብ ሩዋንዳ ክትወስድ ምዃና ኣፍሊጡ። "ንሕና ንዘይሕጋውያን ኣስገርቲ ሰባት ኣይንድግፍን፤ የግዳስ ነቶም ሓለዋ ዝደል... | 1,470 |
news-46271809 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-46271809 | የመን፡ ውግእ የመን እንደገና ኣብ ወደብ ሁዳይዳህ ተላዒሉ | ኣብ ሞንጎ'ቲ ብስዑዲ ዝምራሕ ጥምረትን ተቓወምቲ ሓይልታት ሁቲን መጥቃዕቲ ደው ንምባል'ኳ ኣብ ስምምዕ እንተተበጽሐ፤ ዳግማይ ውግእ ኣብ ከተማ የመን ሁዳይዳህ ከም ዝተጀመረ ተሓቢሩ። | ድሕሪ እቲ ዝተላዕለ ግጭት፡ ወተሃደራዊ ነፈርቲ እቲ ጥምረታዊ ሓይሊ ቦንባታት ከዝንባ ጀሚረን። እዚ፡ ሕቡራት መንግስታት፡ ንምጅማር ዘተ ምዝዛም እቲ ዝዓበየ ሰብኣዊ ቅልውላው ዘስዓበ ግጭት 3 ዓመታት፡ ኣብ ዝዳለውሉ ዘለው እዋን'ዩ። ብተወሳኺ እዚ ግጭት፡ ኣብ ልዕሊ የመናውያን መቀዘፍትን ብርቱዕ ጥምየትን ከም ዘስዓበ ይፍለጥ። እቲ ጎንጺ ዝተፈጥረ ጥመረት ሓይልታት፡ ኣብ'ተን ሁቲ ዝቆጻጸረወን ከተማታት ደብዳብ ነፈርቲ ድሕሪ ምክያዶም ምዃኑ እቲ ብ ኤ ኤፍፒ ዝቀረበ ጸብጻብ የረድእ። ዝሓለፈ ሰሙን ብስዑዲ ... | 1,477 |
news-48737995 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-48737995 | ክሳብ ሕጂ ብዛዕባ ዝተኻየደ ፈተነ ዕልዋን ቅትለት ጀነራላትን | ቀዳም ድሕሪ ቀትሪ ኣብ ከተማ ባህር ዳር ዝተከሰተ ንብዙሓት ካብ ትጽቢት ወጻኢ'ዩ ነይሩ። | ኣብ ቤት ጽሕፈት ፕረዚደንት ክልል ኣምሓራ ዝተሰምዐ ብርቱዕን ንነዊሕን ዝቀጸለ ቶኵሲ ኣብ ልዕሊ ነበርቲ ስንባደ ፈጢሩ። ኣብቲ ቤት ጽሕፈት ዝተኸሰተ ምልውዋጥ ቶክሲ ደው እንከይበለ ኣብ ካልእ ቤት ጽሕፈታት መንግስቲ'ውን ክስማማዕ ስለ ዝጀመረ ስምንበደ ነበርቲ ባሀር ዳር ወሰኸ። እቲ ዝስማዕ ዝነበረ ቶክሲ ኣብ ልዕሊ ክልል ኣምሓራ ዕልዋ መንግስቲ ንምክያድ ዝተፈተነ ምኳኑ ምስ ተነገረ፡ ከም ናይ ባህርዳር ደኣ ኣይኹን'ምበር ኣብ ኣዲስ ኣበባ ኣብ መንብሪ ቤት ኢታ ማጆር ሹም ሓይልታት ምክልኻል ኢትዮጵያ ጀነ... | 1,481 |
news-52716428 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-52716428 | ኮሮናቫይረስ፡ ኡጋንዳ ንዜጋታታ መሸፈኒ ኣፍን ኣፍንጫን ብናጻ ክትዕድል እያ | ፕሬዝደንት ኡጋንዳ ዩዌሪ ሙሴቬኒ፡ እቲ ናይ ምንቅስቓስ እገዳ ቅድሚ ምልዓሉ ዕድሚኦም ካብ 5 ዓመት ንላዕሊ ንዝኾኑ ብሙሉኦም መንግስቲ መሸፈኒ ኣፍን ኣፍንጫን ብናጻ ክዕድሎም እዩ ኢሉ። | ኡጋንዳ፡ ካብ ዝሓለፈ ወርሒ ግንቦት ጀሚራ ኩሉ ሰብ ማስክ ክጥቀም ኣዚዛ እያ። እቲ ፕሬዝደንት ኣብ ቴሌቪዥን እታ ሃገር ቀሪቡ ኣብ ዘሕለፎ መልእኽቲ፡ ኣብ ውሽጢ ዝቕጽሉ 14 መዓልታት ማስክ ክዕደል ምዃኑ ሓቢሩ። ሓድ ሕድ ዜጋ ድማ ሓንቲ መሸፈኒ ኣፍን ኣፍንጫን ካብ መንግስቲ ብናጻ ክትወሃብ እዩ። ድሕሪኡ ድኳናት ክኽፈቱ'ዯም፣ ናይ ህዝቢ መጓዓዝያታት ድማ ክሕዝዎ ካብ ዝግባእ ሰብ ብፍርቂ ነክዮም ክሰርሑ ክግበር እዩ፣ መግቢ ኣብ ዝሽየጠሎም ቦታታት ዝሰርሑ ሰባት ድማ ናብ ገዝኦም ክኸዱ ክፍቀደሎም እዩ። ይ... | 1,484 |
news-45041368 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-45041368 | ኣፍሪቃዊ ዓሌት ምስተረኽቦ ዝተገፍዐ ጻዕዳ አመሪካዊ ፖሊስ | ኣመሪካዊ ፖሊስ ናይ ዲ.ኤን.ኤ መርመራ ገይሩ ኣፍሪቃዊ መቦቆል ምዃኑ ምስተጠፈልጠ ዓሌታዊ ግፍዒ ኣጋጢሙና ብምባል ካሕሳ ክወሃቦ ተወሲኑ። | ስርጌንተ ብራውን ዝተባህለ ፖሊስ ካብ ክልል ሚሺጋን፡ መሳርሕቱ ናይ ዲ.ኤን.ኤ መርመራ ወጽኢት ምስፈለጡ ናይ ዘርኢ ምስትንዓቕ ስለዘኣይዎ ከሲስዎም። ንሱ ንመሳርሕቱ ካብ 18-33% ሚእታዊት መቦቆል ኣፍሪቃ ኣለኒ ኢሉ ምስ ገለጸሎም ክላገጹለይ ጀሚሮም ይብል። ስርጌንተ ብራውን $65,000 ዶላር ካብ ናይ ከተማ መድሕን ኩባንያ ከቕበል ኢዩ ተወሲኑ። ዝተፈለለዩ ሚድያታት፡ እቲ ናይ መጀመርታ ክሲ ከባቢ $500,000 ዶላር ዝሓትት ከመዝነበረ ይጠቅሱ። ስርጌንተ ብራውን፡ ሓለፊ ፖሊስ 'ኩንታ' (ናይ ባርያ ጠባ... | 1,485 |
news-45140381 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-45140381 | ንዝሞተት ውላዳ ን16 መዓልታት ተሰኪማ እትዘውር ዓሳ ነባሪ | ነታ ዝሞተታ ውላዳ ን16 መዓልታት ተሰኪማ ክትዘውር እትርአ ነባሪ ዓሳ ኣብ መላእ ዓለም ቀልቢ ብዙሓት ስሒባ'ላ። | ዓሳ ነባሪ ጄ35 ብሞት ንዝተፈለየታ ውላዳ ንከይትጥሕል ትሕግዛ እታ ዓሳ ነባሪ ንዝሞተት ውላዳ ተሰኪማታ ክትዘውራ ከላ መጀመርታ ዝተርኣየትሉ ኣብ ደሴት ቫንኩቨር ብ24 ሓምለ 'ዩ ነይሩ። ኣብቲ ዓውዲ መፅናፅቲ ዘካይዱ ኣካላት ከምዝሓበርዎ ድማ ክሳብ ብቕድሚ ትማሊ ረቡዕ ንውላዳ ተሰኪማ ኣብቲ ባሕሪ ተራእያ። ብርግፅ ዓሌታት እዛ ነባሪ ዓሳ ('ኪለር ዌል') ንዝሞቱ ደቀን ክሳብ ሓደ ሰሙን ክስከማ ይኽእላ እየን ዝብሉ ተመራመርቲ፡ እዛ ኣደ ግን "ክብረወሰን ክትሰብር" ከምዝኸኣለት ገሊፆም። ኣብ ማእከል መፅና... | 1,489 |
news-45903664 | https://www.bbc.com/tigrinya/news-45903664 | መቐለ - ትግራይ፡ ብጣልያናዊ ኩባንያ ዝተሃነፀ ፋብሪካ ዓለባ ተመሪቑ | እቲ ትካል ንመባእታዊ ህንፀት እቲ ፋብሪካ 87 ሚልዮን ብር ከምዝወደአሉ፡ ዋና ኣካያዲ ስራሕ እቲ ፋብሪካ ፈደሪኮ ፍራቦኒ ንቢቢሲ ገሊፆም። | ህንጸት እቲ ፋብሪካ ብ2008 ዝተጀመረ እንትኾን፡ ዛጊድ ን1,100 ሰባት ዕድል ስራሕ ከምዝሃበ እቶም ኣካያዲ ስራሕ ተዛሪቦም። ምሉእ ጥረ ኣቑሑት እቲ ፋብሪካ ካብ ሃገራት ጣልያን፣ ሰርቪያ፣ ቻይናን ስሪላንካን ናብ ኢትዮጵያ ከምዝኣቱ'ውን ተገሊፁ። ፍርያት እቲ ፋብሪካ ሙሉእ ንምሉእ ናብ ዓዲ ጥልያን ከምዝለኣኽ ዝገለፁ ዋና ኣማሓዳሪ ፈደሪኮ፡ ካብ 2008/2016 ኣትሒዙ ወርሓዊ 22 ሚልዮን ብር ኣታዊ ከምዝረኸበ ተዛሪቦም። እቲ ፋብሪካ ዓለባ፡ ኣብዚ ሕዚ እዋን ደረጅኡ ስለዘዕበየ ድሕሪ ዝተወሰኑ ኣዋርሕ ... | 1,499 |
End of preview. Expand in Data Studio
No dataset card yet
- Downloads last month
- 4